e-gorblog

Sauré argitaletxeak "Laku-ertzeko topaketak" izeneko jardunaldiak antolatu ditu abuztuaren 25, 26 eta 27rako Legutio eta Murgian (Araba), "Narratiba laburraren eta karikaturaren arteen prestakuntza jardunaldiak" azpitituluarekin. Programa aberatsean hainbat irteera, mahai-inguru, hitzaldi, erakusketa, tailer eta beste daude.

Topaketen web gunean ez dut programaren euskarazko bertsiorik aurkitu, gaztelaniaz eta zati bat frantsesez dago soilik. Hau da topaketon programa:

Abuztuaren 25a, ostirala

• 16:00 Zuiako Koadrilaren ondarea deskubrituz: Autobusean hiru orduko zirkuitua Beatriz Gallegorekin, Zurbaoko buztingintza museoa, orein-etxaldea eta palazioa bisitatuz; 50 pertsona gehienez, 4 € pertsonako

• 21:00 Hasiera-emate afaria; Legutioko Dobela jatetxean; 20 pertsona gehienez, 18 € pertsonako
• 22:30 Musicature Sonia Vera Project-ekin: Musicature musika eta kantua karikaturizazioarekin nahasten duen espektakulua da; Sonia Verak jazz eta blues abesten du, Pepe Goya gitarra-jolearekin doinuez lagunduta, Simonides marrazkilariak irudiak marrazten dituen bitartean; Legutioko kultur etxean

Abuztuaren 26a, larunbata

• 13:00 Hamahiru mahaian: Roberto Garai egilearekin mahai-inguru bazkaria; Legutioko Dobela jatetxean; 12 pertsona gehienez, 15 € pertsonako

• 15:00 Irudiaren ekologiatik estetika hutsera: Amaia Ballesteros eta Marisa López-ekin topaketa; Legutioko kultur etxean
• 16:00 Teknologia berriak sorkuntza artistikoaren prozesuan: Aurora Solano eta José Herrerorekin topaketa; Legutioko kultur etxean
• 16:30 Komiki-tailerra haurrentzat; euskaraz; Legutioko kultur etxean
• 17:00 Mitologia: Unai Busturiarekin topaketa; euskaraz; Legutioko kultur etxean
• 19:00 Benito Gaztañagaren pintura-erakusketaren inaugurazio musikala, egielak komentatuta; Murgiako Bea-Murgia etxean
• 21:00 Emakumea artearen inspirazio-iturri gisa: Mahai-ingurua Azucena Mongerekin; Murgiako Areso Etxea sagardotegian; 12 pertsona gehienez, 18 € pertsonako

Abuztuaren 27a, igandea

• 12:30 Buffet-a laku-ertzean; Legution; 12 € pertsonako

• 15:00 Irakurketa-ibilaldia: Txani Rodriguez egilearekin; Legutioko kultur etxetik
• 17:00 Kontaketa laburren aurkezpena: goizeko tailerretako partehartzaileek euren lanak aurkeztuko dituzte; Legutioko kultur etxean
• 19:00 Komiki-banden aurkezpena: goizeko tailerretako partehartzaileek euren lanak aurkeztuko dituzte; Legutioko kultur etxean
• 21:00 Bidaiak eta abenturak: Mikel Arrazolaren diaporama; Legutioko kultur etxean

Tailerrak

Hiru egunetan zehar dira, goizetan, 10:30etatik 12:30etara, beraz 6 ordu guztira, eta 90 €-ko prezioa dute. Legutioko kultur etxean izango dira. EHUko ikasleek aukerako kredituak lor ditzakete.

• Narratiba laburra: ipuinak sortzeko tailerra, Txani Rodriguez-ekin
• Arte sekuentziala: komikiak sortzeko tailerra, Rober Garai-rekin
• Dialogues culturels en langue française: sorkuntza artistikoari buruzko tailerra, Jean François Sauré; frantsesez

(Kontrakorik adierazten denetan izan ezik, ekintzak gaztelaniaz izango dira)

Hilabete hasieran jakin nuen La cárcel de papel-en bidez (nahiz eta hainbat arrazoi medio gaur arte argitaratu ez) Dalai Lamak Hergé Fundazioari eta Desmond Tuturi emango ziela aurtengo Egiaren Argia saria.

Sari hau munduan Tibet ezagutarazten eta ulertarazten laguntzen duten pertsona eta erakundeei eman ohi diete. Kasu honetan Hergé-ren Tintin pertsonaiaren Tintin Tibeten komiki-albuma da saria ematearen arrazoia, "irakurle askorentzat, Hergé-ren Tibet-en deskribapena gure kultura eta ohituren benetako errebelazioa eta bere paisaien ikusgarritasunaren sarrera aparta" izan baitzen, sariaren arduradunen esanetan.

EIZIE elkartearen Senez aldizkariaren abenduko alean agertu zen Bego Montoriok komikien itzulpenaren inguruan idatzitako artikulua, baina nik orain izan dut horren berri, Amaia lankideari esker. Artikulu zinez gomendagarria, gaia ongi ezagutzen duen batek idatzia, egilea itzultzailea izateaz gain komikizalea ere baita, eta hainbat komiki itzuli izan du.

Oso artikulu interesgarria da, komikien itzulpenari buruz aritzeko komikien ezaugarriak azaltzen baititu, batez ere itzulpenarentzat bereizgarriak direnak, baina baita bestelakoak ere.

Horrez gain, komikiaren apologia sutsua egiten du artikuluan. Literatur itzulpenaren arloan kokatzen du komikien itzulpena (izan ere, literatur itzulpenaren inguruan Unibertsitatean ematen dituen eskoletan ere komikien itzulpena ere irakasten du) eta komikien itzulpenaren beharra aipatzen du. Ongi etorriak bitez horrelako aldarrikapenak!

Artikulua online ere badagoen arren (gorago duzue bertarako esteka), testuaren lagungarri diren irudiak paperezko bertsioan soilik daude.

Sandra Garcia Ruiz izeneko marrazkilariak Jean-François Sauré-k egindako gidoia hartuta argitaratu dau "Bus bat Alabaman" komiki-liburua eta, orain dala denpora gitxitik, euskaratuta be badaukagu kalean. Itzultze lana Pedro Diez de Ulzurrunek egin dau eta zuzenketak Inaxio Lopez de Aranak.

Liburua atal laburretan banatuta dago, eta 32 orrialde baino ez ditu. Deigarria dan lelengo gauza marrazkiak dira. Komikietan aditua ez nazenez, ezin deutsuet esan zelan deukon izena Sandra Garciak erabiltzen dauan marrazte teknika bitxi horrek. Baina deskribatze aldera, argi eta itzalekin egindako konposizinoak dirala esango deutsuet, detaile eta xehetasun gitxigaz egindakoak. Pertsonak, objektuak eta paisaiak agertzen dira, beraz, zirriborratuta legez. Bestela, pertsonaien aurpegietan askotan ez dago keinu-aldaketarik binetaz bineta, eta honek emoten dau batzuetan estatismoaren sentsazinoa. Beste batzuetan, keinuek bat egiten dabe alkarrizketekin modu egokian: hasarrea, barrea, tristezia,... Orokorrean, hartzen dozun inpresinoa da marrazkiak baino argazkiko irudiak dirala, modu bitxian koloreztatuak eta argi-itzal joko berezi horregaz hornitutakoak. Beste pertsona batek, ziur aski, berba bategaz emongo euskun teknika horren izena, baina...

Mamiari jagokonez, arrazismoaren aurkako mezua da ardatza eta, zehazki, XX. mendeko bigarren erdialdean pertsona baltzek AEB-etan pairatutako egoera gogorarazten dabe egileek, beti be Martin Luther King-en irudi miresgarria aldarrikatuz. Izenburua, orduan, Alabamako herri batean afro-amerikarrek autobusei egindako boikotetik dator, sasoi hartan garraiobide publikoetan jasandako diskriminazinoa zala eta.

Halandabe, komikia abiatzen da Afrikako esklabo baltzen sasoietan eta, jarraian, XX. mendean sartzen da buru-belarri. Aitatutako boikotaren nondik norakoak azaltzen ditu eta, liburuaren bigarren erdialdean, Martin L. Kingen borroka paketsuaren pasarte batzuk eta laga euskun hainbat gogoeta baliotsu ekartzen ditu. Mezu guztiak ondo laburbiltzen dituen esaldia hauxe izan zitekeen: "Buruzagi afroamerikarren iritziz, tragediarik handiena ez da gizon gaiztoen ankerkeria, gizon onen isiltasuna baizik."

Azkenik, komentau behar da lan honek "Bakearen aldeko III. Fernando Buesa Saria" irabazi dauala. Izan be, komikia Saure argitaletxeak Fernando Buesa Blanco Fundazioagaz batera kaleratu dau. Halaber, esan behar da terrorismo mota baten biktima batzuen elkarte horrek (AVT) be sostengatu egin dauala liburua. Seguru asko aurreko paragrafoan letra etzanaz azaldutako esaldiak balio dau Euskal Herrian deukogun egoera sozio-politikoari be aplikatzeko. Eta, neure ustez, leku ezbardinetako gatazkak konparatzea positiboa da oro har, alkarretik ikasteko eta gauzak erlatibizatzeko, ahal dan neurrian. Baina oker ikusten dodana da, komiki txukun hau albo batean lagata, askok alde guztietatik egiten dabena, arinkerietan erortzea alegia: ETAk mehatxatutako uritarren egoera latza Holokausto garaian judutarrek sufridutakoagaz konparatzea, edota Ezker Abertzale ilegalizatuak bizi dauan ukapen politikoa eta kriminalizazinoa erkatzea Hego Afrikan pertsona baltzek Apartheid sasoian pairatutakoagaz. Ez da bidezkoa eta errespetu falta izugarria iruditzen jat orduko judutar edota hego afrikarrekiko.

Ikasteko momentuetan murgilduta gagoz.