Edukira salto egin | Salto egin nabigazioara

Tresna pertsonalak

Eibarko peoria, San Blasa baino hobia
Hemen zaude: Hasiera / Blogak / Amatiño / Jantzi adimendunak

Jantzi adimendunak

Amatiño 2011/06/09 00:00
Semerik gazteena, kimikaria, Frankfurten egon berri da bertako Techtextil nazioarteko azoka dela eta. Zer nolako azoka-mota ote galdetu eta, erantzuna: “Aittittarentzat modukoa”. Kasu honetan, aittitta ez naiz ni, gure aita zena baino. Semeak esangura nahi didana zera da, bera ikertzaile edo teknologo gisa joan den arren, han ikusi ahal izan dituen makinaria, lanabes, zerbitzu eta produkturik gehienak tindategi edo arropa-garbiketa sektoreari dagozkionak direla… oraindik ere.

Gure aita zenak nekez ulertuko luke zer arraio egiten duen bata zuridun ikertzaileak, buzo urdina jantzi eta arropak tindatzeko, garbitzeko eta plantxatzeko ekoizkinak azaltzen dituen erakustazokan. Segurutik, aita zenak ezezik, gainerako jenderik gehienak ere ez luke samur ulertuko nola arrazio elkarrekin bildu daitezkeen azoka berean kimika fisikoan doktoratuak eta inoren arropa zikinen garbitzaileak baina, funtsean, azken urteotan “oinaztua letxe”  gertatu den bilakaeraren adierazgarri baino ez da.

Laburbilduz, ehungintza alorretik ateratzeke, gure aitaren belaunaldiak artisautza ezagutu zuen,  ondotik etorri ginenok prozesu guztiaren mekanizazioa bizi izan genuen eta oraingo belaunaldiak, berriz, “zuntz adimendunak”  ikertzeari ekin dio.

Naizen hau 1963ko udaran hasi nintzen “tintorero” ikasten Bilbon (Errekaldeberri auzoko Larraskitu kalean, apopilo) eta amari esker Amabost egun Urgainen, Noni eta Mani edo Malentxo alargun irakurri nituen garaian,  aitak Guía del Tintorero  Quitamanchas tankerakoak luzatu zizkidan. Ia berrogeita hamar urte geroago liburua begiratzea besterik ez dago, orduko baliabideak zein “kimikoak” ziren konturatzeko. Horrela jakin nuen nik ardo-orbanak garbitzeko sodio-permanganatoa eta azido azetikoa zein onak diren.

Guia tintorero Correajes

Sukaldeko errezeta ematen duen arren, garbitzeko formula da. Bartzelona, 1930

Ondoko hogeita bost urteetan sektorea erabat mekanizatu zen eta beste hogeita bost urte geroago, berriz, zuntzak edo ehun-gaiak nola adimendu da hurrengo erronka. Izan ere, arropek euren burua ez zikintzea ikasiko balute, ez genuke garbitu beharrik izango; ez zimurtzen asmatuko balute, ez litzateke lisatu beharrik; eta, hozberoa kontrolatzea lortuko balute, berriz, urtaro guztietan jantzi-mota berbera erabili ahal izango genuke.

Gure aitak jakin izan balu...                 

                             ELA karneta        

                Aittittak, Vestidos y Tocados. Bilobak, Kimika Fisikoa. Sektore beretsuak, antza

 

Iruzkina gehitu

Erantzuna formulario hau betez utzi dezakezu. Formatua testu arruntarena da. Web eta e-posta helbideak automatikoki klikagarri agertuko dira.

Galdera: Zenbat dira hogei ken bi? (idatzi zenbakiz)
Erantzuna:
Aurkezpena

Amatiño

Luis Aranberri Mendizabal