Edukira salto egin | Salto egin nabigazioara

Tresna pertsonalak

Eibarko peoria, San Blasa baino hobia
Hemen zaude: Hasiera / Blogak / Amatiño / Axular aski litzateke Monteverdi euskaratzeko

Axular aski litzateke Monteverdi euskaratzeko

Amatiño 2013/06/11 20:00
“Beata Birjinaren bezperak” (Claudio Monteverdi, 1610) kontzertuarekin batera amaiera eman zitzaion, igande iluntzean, Kursaal Fundazioaren denboraldiari. Kritika adituak abesbatzaren (Conductus Ensemble), orkestraren (La Caravaggia) zein zuzendariaren (Andoni Sierra) bikaitasuna laudatu du eta, musika-kontzertuaren maila ez ezik, aipagarri ere agertoki barrenean proiektatu zen Donostiako Artzain Onaren erdiko nabearen argazkia, zeinek, ilunabarrean, atriletan jarritako ipurtargiak lagun, ezohiko giro ederra eskaini zion beti ere hotz samarra den Kursaaleko oholtzari.
Axular aski litzateke Monteverdi euskaratzeko

Claudio Monteverdi

Bikaintasun-maila horretara iristen ez garen entzule arruntok ez gara nor adituon iritzirik epeltzeko nahiz, zenbait unetan, ez lokartzeko ahaleginik franko egin behar izan. Zalantzan ere ez dugu zalantzan jarriko, Claudio Monteverdiren maisutasuna, merituren bat onartu beharko baitiogu laurehun urte geroago bi mila lagun biltzeko gauza den ereslariari. Are gutxiago gogoan izanda,  Monteverdi bera izan zela pizkundetik barrokora bitarteko zubigintza burutu zutenetakoa. Baina, horrenbeste bikaintasunen artean, zilegi bekit esatea, libretoaren euskarazko itzulpena ez zitzaidala maila berekoa iruditu.

Lehen eta behingoz, ez naiz batere fio gaztelaniazko hamar-hamabi hitzetako esaldiak itzultzeko euskarazko sei edo zazpi nahikotzat jotzen duten itzultzaile “minimalistez”. Eta, zer esanik ez, XVI. edo XVII. mendeetarako euskarak landuak zituen moldeak oraindik ere ezagutzen ez dituzten “profesionalez”.

Behar bada zail gerta dakioke euskarari XXI. mendeko azken teknologiaren erronkei erantzutea; baina, nago, XVII. mendeko eliza-terminologia orduandik dagoela, gurean ere, dezente landua eta zabaldua.

Ezin ulertu nola arraio "ensalzó a los humildes" eta "gora jaso zituen ezerezak" elkarren pareko jotzen dituen itzultzaileak dirauen oraindik merkatuan, edo "bendecir " adierazteko "grazia ixuri” aukeratzen duen profesionalak lanean jarraitu ahal duen.

Bistan da horrelakorik egiteko gauza den sasi-itzultzaileak ez duela sekula  ez Detxeparerik eta ez Axularrik irakurri, ezer gutxi dakiela euskal literatura klasikoaren berri eta ez duela inoiz egin... ezta meza-laguntzailearenak ere.

Bikaintasuna? Zein bikaintasun-mota da hori?

Iruzkina gehitu

Erantzuna formulario hau betez utzi dezakezu. Formatua testu arruntarena da. Web eta e-posta helbideak automatikoki klikagarri agertuko dira.

Galdera: Idatzi zortzi zenbakiak erabiliz
Erantzuna:
Aurkezpena

Amatiño

Luis Aranberri Mendizabal