Edukira salto egin | Salto egin nabigazioara

Tresna pertsonalak

Eibarko peoria, San Blasa baino hobia
Hemen zaude: Hasiera / Blogak / Garagoittiko Orakulua / "Lost world" motako 1º nobelia

"Lost world" motako 1º nobelia

Oier Gorosabel 2015/06/25 22:43
RIDER HAGGARD, Henry. 1887. Ella. Ed. Aguilar, Madrid 1953.
"Lost world" motako 1º nobelia

"Errege Salomonen meatzeak" Rider Haggarden beste nobela baten oiñarritzen da

Liburu honek kontatzen daben historixia besain entretenigarrixa dok, XIX gizaldiko abentura-liburu-kanonak eta topikuak identifikatzen juatia. Ezinbestekua dok, beraz, buruakin 130 urte atzera egittia, ez badogu idazliakin hasarre amaittu nahi (feministak eta antirazistak, gitxienez). Halan, gure aittitta-amamen lekuan ipiñiko gaittuk, hónek nobelok irakorritta hazi ziran sasoian. Honutzago etorritta be, gurasuen zuri-baltzeko pelikula askoren gidoiak Rider Haggarden kintakuen idazlanetan oiñarrittuta jagozak.

Topikuen artian, gizarte klasistian isladia topau geinke. Ez dogu ahaztu bihar hónek gauzok aberats batek idatzittakuak dirazela, mailla erdi-altuko publikuari zuzenduta: beraz pertsonajien ezaugarrixak “berezkuak” dittuk euren klasian arabera. Halan, aberatsak guapuak, ausartak dittuk; eta hala ez badira, nobliak eta bihotz onekuak gitxienez. Pobriak barriz koldarrak eta zatarrak dittuk (istripuz hiltzen dirazenak beti eurak dira), eta protagonistei kontrapunto kanpetxanua emoteko balixo juek. Izaeraz, azukre koxkorrakin pozik bizi dirazen txakur fidelak dittuk.

Emakumiei buruz barriz, nobela honetan topiko dezimononikuak puntuz puntu betetzen dittuk: Ayesha munduko emakuke boteretsuena bada be, bere ezaugarri nagusixa –bere indarran itturri nagusiña- edertasuna dok, gizonen borondate senduena hausteko aiñakua. Gaiñera, maittasuna tartian sartzen danian, bere jaikixa eta duinttasun osua galtzen jok, desoreka histeriko deigarrixekin (berak aitortuta gaiñera, “bere punto ahula emakumia izatia dala”).

Bardintsu esan geinke Zambeze ibar inguruko indigenei buruz: antxiñako zibilizaziño zuri “zibilizatu” baten arrastuen artian bizi diran baltzak, tximiñuen pare jartzen jittuk idazliak. Edo txarrago: izan be, irribarrerik egitten ez dakixan jentia dok, Ayesha erregiña zurixan aginduengaittik ez balitza inglesak laban erreta jango leukiezenak (Gerra Hotzeko zinian sobietikuen eredu deshumanizauan estiluan).

PD: interneten egindako kukuari esker, jakin juat Sir Henry hau, hain zuzen be, hartzen dala “lost world” azpigeneruan fundatzaille modura. Ez da edozein, beraz! Izan be, bere sasoian hasi zittuan europarrak Afrika ezagutzen, eta hainbat zibilizaziño galduen aztarnak be orduan topau jittuezen (Luxor, Troya, mayen piramidiak...). Beraz, orduko publikua maxixatuta jeguan genero honetako abenturak gustora irunsteko. Halan be, ondiok hutsune asko izango jittuezen europar ezjakiñak, eta imajinaziñuakin bete bihar: horren barruan kokatzen jittuadaz liburu honetako hainbeste “ohittura etniko berezi” (momiak erregai modura erabiltzia, galdara gorixa burutik behera ipintzia iñor hiltzeko...)

Iruzkina gehitu

Erantzuna formulario hau betez utzi dezakezu. Formatua testu arruntarena da. Web eta e-posta helbideak automatikoki klikagarri agertuko dira.

Galdera: Zenbat dira hogei ken bi? (idatzi zenbakiz)
Erantzuna:
Aurkezpena

Oier Gorosabel Larrañaga, Lekeittioko Eibartar bat

 

Eibarrespaziuan zihar esan zesten pizkat mesianikua nintzala idaztian, eta bloga sortzerako orduan horregaittik ipiñi netsan izenburu hau. Lehen nere gauza guztiak (argitaratzeko morokuak, behintzat) hamen idazten banittuan be, espeleologixiari buruzko gauza guztiak ADES-en webgunian emoten dittudaz, eta osasun asuntoko artikulu guztiak hona mobidu dittudaz, gaika klasifikauta.

Txorrotxioak
Etiketak
ETB1 EibarOrg Info7 Zer erantzi abertzale abittaga abortuak aitor_eguren aittitta raduga aldatze amarauna andoain antzerkia araba arantzazu aranzadi ardantza argentina_2005 armando gorosabel arrajola arrakala arrantza literarixuak arrate arrosa artxanda aulestia axpe_martzana azkue ipuin bilduma azpimarra banu_qasi baxenafarroa baztan belaunologia berasueta berbologia berriatua bidai_aluzinantia bilbao bittorixa buruntza comunitat_valenciana culineitor deba desempolving diaspora diego-rivera egillor eibar eibarko_lagunak ekialdeko nafarrera eraikinologia erdialdekoa erresuma_batua erronkari espeleologia etxebarria eup euskadi_irratia euskal_erria_aldizkaria euskalkia faktoria felix_arrieta galicia ganbara gasteiz gatobazka gce gernika girua gorosabel hormasprayko igotz_ziarreta ikerkuntza indalecio ojanguren info7 irabiaketa irratia irun iruñea izarraitz iñigo_aranbarri jacinto_olabe jamo_savoi juan san martin julen_gabiria kalamua kanposantuak katarain kirola koska kuku kurik-3 kurosawel labordeta lagunologia lalolalia lamaiko_operia lasarte leintz_gatzaga lekeitio lekeitioko_lagunak lituenigo lopez maeztu magia manex_agirre maputxe markina-xemein markues matrallako mendaro mendebalekoa mezo_bigarrena mineralak musikeruak muskildi mutriku nafar_lapurtera nafarrera noain oiartzun oioioi-lur ondarroa opaybo orakulua otsagabia ozeta paisajiak parakaidistiarenak paris patxi_gallego polo_garat sagartegieta san antoni sartei sasiola sega segura slovakia tafalla2016 talaiatik telebista toribio_etxebarria umeologia urberuaga urkiola xabier_lete xoxote zaharrea zaharreologia zaragoza zer erantzi zerain zornotza zuberera zuberoa
hgikj
2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019