Volgako Batelariak / Бурлаки на Волге
Testuak
(Euskal) Estilo ariketak (III): Nazioarteko estilo cool-a (atxagaostekoa)
Lurralde mitikoak asmatzea, ariketa txarra ez den arren, ez da jadanik nazioarteko sona lortzeko biderik seguruena, euskal idazlearentzat, eta gainera geografia imajinario oso bat asmatzeak lan asko ematen du. Bestelako estrategiak garatu behar dira festibalez festibal ibiltzeko eta atzerriko fan devoué-en sardak biltzeko zure literatur sareetan. Hona hemen azkenaldian arrakasta izan duen bide baten etsenplua, nazioarteko modu cool-arena, kosmopolitismoa eta ukitu folklorikoa abilki konbinatzen dituena. Bizkor ibili, ez baitakigu iraungitze-datarik ez ote duen... Gehiago irakurri
Antzararen hizpideak (lumaje azpia)
Ez da lehenengo aldia Jokin Muñozek kolaborazio bat bidaltzen digula: duela pare bat urte gauza bera egin zuen "Bizia lo" ipuin liburuaren inguruko idazki batekin, eta Volgako Batelariak inoizkariarentzat, jakina, ohore bat da mota honetako testuak argitara ematea. Oraingoan Donostian eta Iruñean joan berri den udaberrian eman zituen hitzaldien testua izango duzue irakurgai: zehazki, Nafarroako hiriburuan 2008ko ekainaren 4ean eskaini zuena, "Antzararen bidea" eleberriari buruz (Alberdania, 2007). Gehiago irakurri
(Euskal) Estilo ariketak (II): estilo femenino-intimista (bigarren pertsonan)
Gure estilo ariketekin jarraituko dugu, oraingoan azken urteotan arrakasta itzela lortu duen literatur ildo batekin. Oso egokia sentimendu sakonak adierazteko, gizartearen aurrean biluzteko eta irakurle klubetatik etengabe deitua izateko. Ezinbestekoa Emakundeko aldizkarian iruzkina egin diezazuten. Gehiago irakurri
(Euskal) Estilo ariketak (I): Plastidecor estiloa
Volgako Batelariok, sortzetik dugun izateko zio eta debozio didaktikoak akuilatuta (horra hor Idazle Eskolarako proposatutako programak, besteak beste), atal berri bati ematen diogu hasiera, Birfundazio Batzarreko erabakiei jarraiki: (euskal) estilo ariketak. Ez gara, jakina, Queneau, eta ez gara, ziurrenik 99etara iritsiko (ulertuko duzu, irakurle, bataz besteko adinak eta sistema asanblearioak ezarritako erritmo palaziegoak oztopatuko digutela kopuru horretara iristea), baina atal honetara bilduko ditugu euskal estilo askotarikoak (abangoardistenak eta herrikoienak, apurtzaileenak eta klasikoenak, elitistenak eta masiboenak), izan dezan idazle hasiberriak, edo bere burua berrasmatu beharrean den idazle kontsakratuak, non hauta, non plagia. Plastidecor estiloak ematen dio hasiera sail honi, hots, euskal irakurlearen estimazio handia bildu duen moldeak, zeina, bidenabar, arras gomendagarria baitu literatur sari edo bekaren bat eskuratu nahi duen idazle (gazte)ak. Gehiago irakurri
Poesiarekiko arazoa (II), edo nori zuzentzen zaion poesia
Erosi poesia liburua azkenik irakurtzera deliberatu naiz. Bakardadea eta espirituaren egokiera partikular samarra eskatzen ditu ariketak. Trinkoa eta denboran laburra biek ala biek, onik aterako bagara. Ez dut ezagutzen (onik dagoen eta aldi berean) hiru ordu laurden baino gehiago poesian murgilduta eman dezakeen inor. Hau honela izatearen arrazoiak submarinismoaren berberak dira, superfizie ezberdinen dentsitate eta konpresioen aldea. Poesia trinkoa da berez –oro har darabiltzan hitz urriak ikustea besterik ez dago– edo, bestela, paper xahutze hain barkaezina, ezen ez dugun aukera hori ezta hipotesi moduan ere aintzat hartuko. Poesia trinkoa da. Gehiago irakurri
Poesiarekiko arazoa (I)
Poeta gazte batek idazten zuen liburu dendetan galdua sentitu ohi dela, ez alferrik liburu dendak eta bereziki bibliotekak aspaldidanik labirintoekin erkatzeko joera handia dago. Poesiaren apalari begira gelditzen omen da zer hartu jakin gabe, hala erraza delarik etsipenak, munstro mitologiko bat bailitzan, harrapa dezala oharkabean, eta berarekin egin dezala hala etsipenak nola munstro mitologikoek ohi duten triskantza tristea. Arazo kretatar honen harira, zezenari adarretatik heldu nahi nioke, eta nire esperientziatik irtenbidea ematen saiatu nire esperientziaz zein nire hitzaz fidatu nahi duenari. Gehiago irakurri
Euskal Letrak behin betiko erreformatzeko
Nabarra aldizkariak, Tere Irastortzaren artikulu batetik abiatuta, "Euskal Letren erreforma" delako gai peregrinoaren inguruko artikulu bat idaztea proposatu zigun zenbaiti. Niri, ohi bezala, eskatutakoa baino luzeagoa atera zitzaidan testua; Nabarrako irakurleak ez nekatzeko, bertsio laburtu bat ondu nuen, eta haren bertsio osoa edo extended play VBn zintzilikatzea erabaki dugu, nahi duenak irakurgai izan dezan. Edonola ere, enbarkada galanta Nabarrarena: euskal literaturaren inguruko sermoien aurkako sermoi bati segida ematea, idazle batzuoi beste zenbait sermoi enkargatuz. Zeren eta, ez gaitezen engaina, mota honetako proposamenetatik ezin sermoiak baino atera: saihestezina da guztiz. Eta ez diot nire erantzukizunari itzuri egingo: beste sermoi batekin biderkatuko dut ispiluen isla amaiezina, edo, metafora jatorrago batera jotzearren, nire sermoitxoa gehituko diot Xabiertxoen azalen mise en abîme gero eta urrun eta txikiagotuari. Gehiago irakurri
Klixearen kontra (baina pixka bat alde)
K1 eta K2 irakurleak H hiriko A auzoan hitzaldia ematera gonbidatu dituzte. Mahai inguru gisakoan "Zerk egiten du liburu bat on?" galderari (edo beste medio batzuen arabera "Zerk egiten du liburu bat interesgarri?", zeina ez baita galdera bera) erantzuten ahalegindu behar dute. K1 eta K2k E egunkarian literatur kritikak egiten dituzte, eta E egunkariak euskal literaturaren tomatean pisutxoa baitu, K1 eta K2 "aditu" etiketaz doaz solasaldira. Gehiago irakurri
Lau ebanjelistak
Lau ebanjelistak hiru dira: honako eta honako esaten hastea gustatuko litzaidake, Bolaño parafraseatuta. Edo hori baino ez esatea. Baina kontuak azalpen luzeagoa behar du. Zeri deitzen ari natzaion ebanjelista izatea, eta ebanjelisten kopuru arazotsuaren nondik nora azaldu behar da. Irakurlea ez dago gure garunean, Atenea berri, eta gauzak esplikatu behar dira, sekuentzia logiko batean, elkar irakurriko badugu. Beraz, gaur, nik neure burua idazletzat edukitzeak ematen dizkidan botere mesianikoak, eta hortik eratortzen den mintzo enigmistikoa bazter batera uzten ditut, parabolismoaz hitz egiteko. Gure artean hedatzen ari den baliabide baten abusuaz. Gehiago irakurri
Susmo txarrak
Philip K. Dick idazle estatubatuarraren heriotzaren hogeitabosgarren urteurrena dela eta Iban Zalduak idatzitako testutxo bat duzue hau. Agian norbait harrituko da "idazle estatubatuarra" ipini dugulako, eta ez "zientzia fikziozko idazle estatubatuarra", baina kontua da, gaur egun, soberan dagoela "zientzia fikziozko" hori: XX. mendeko literatur kanon nagusia pentsaezina da, jadanik, Philip K. Dick gabe. Gehiago irakurri
