Ingelesa apurra badakizu, asti nahikoa eta prospektiban interesa baduzu, World Future Society delakoaren urteko Batzarrean izandako mintzaldien aurkezpenak jasotzen dituen web orria gustokoa izango duzulakoan nago.

Chicago hirian, uztailaren 29tik abuztuaren 1era, WorldFuture 2005: Foresight, Innovation, and Strategy (WorldFuture 2005: Prospektiba, Berrikuntza eta Estrategia) izenpean ospatu da aurten urtero egiten den Future Society's Annual Conference delakoa.

www.wfs.org/sessionlinks.htm orrialdean batzarreko aurkezpen gehienak daude, powerpoint, html, .pdf formatoetan eta pare bat bideo.

Segurunez, etorkizunarekin zerikusia duten zure gustoko gaiak aurkituko dituzu bertan: metodologia, hedapena, prospektiba enpresetan, Adimen Estrategiko Globala, nanoteknologiak, Wireless Web, kimika, osasuna edo janaria etorkizunean eta beste gai asko.

• Future Society's Annual Conference-ko aurkezpenak: WorldFuture 2005: Foresight, Innovation, and Strategy
• Irudia BASF kimika enpresaren aurkezpenetik ateratakoa da: Futuring at BASF - Dr. Klaus Heinzelbecker. Director Strategic Projects. BASF AG.

Gehienetan bezala, txosten interesgarriak Aurrezki Kutxen Federazioaren Ekonomi Gerizan argitalpean. Joan zen astean, zenbaki berria plazaratu zen. Ekarpen asko eta mamitsuak, eta ekarpenen laburpenak irakurrita ideia ona har dezakegu txostenetan aurkituko dugunaren inguruan.

Ostegunean kaleratu zen zenbaki berriak 19 txosten edo ikerketa dakar, hiru ataletan sailkatuak:

• Lehen atalak Epe luzerako hazkunde ekonomikoa: ikuspegi orokorra du izenburutzat
• Hazkunde ekonomikoan eragiten duten faktoreen analisia da bigarren atalaren ardatza.
• Hazkunde ekonomikoa: zenbait ebidentzia enpirikoren analisia da azken kapituluaren izenburua.

Mikel Navarro-ren Lehiakortasunaren analisia EAE eta Nafarroan edo La Competitividad del Pais Vasco y Navarra frente a los nuevos paises miembros de la UE. Las falacias de la competitividad aipatu nahi nuke hemen. Alde batetik ESTE -ko irakaslea delako baina, batez ere, fundamentu askorik gabe EAE-ren bilakaera ekonomikoari buruzko iritzi eta artikuluak idazten diren garai hauetan, datu zehatzetan oinarritutako analisi sakonak eskaintzen dituelako Mikel Navarrok.

Askok ukatu arren, azken urteotan per capitako errenta mailen eboluzio ikusgarria izan da, bai EAE-n bai Nafarroan. Baina etorkizunari begira kezkagarria da hobekuntza okupazio tasetatik etorri delako eta ez, ordea, produktibitate-tasaren gehikuntzetatik.

Aztertutako produktibitate faktoreetan (langilegoaren kualifikazioa, kapital-zuzkidura, I+G gastua, sektore egitura), azken urteetan asko hobetu arren, nahiko atzean gabiltzala dio Mikel Navarro irakasleak. Espainaren gainetik, bai, baina Europako eta AEBetako bataz bestekoen oso-oso azpitik!

Mikel Navarroren ustetan, lehiakortasunari dagokionez, Euskal enpresentzat mehatxua ez dago, askotan pentsatzen den bezala, Europa Batasunaren ekialdeko estatu berrietan zeuden enpresetan, baizik eta herrialde horietan kokatutako kapital atzerritarreko konpainietan. Konpainia horiek geuriek duten antzeko produktibitate, edo kasu askotan hobea, dute, baina lan-kostu urriagoak dituzte, eta horietan dago mehatxua lehiakurtasunaren ikuspegitik.

Txostena, .pdf formatoan, hemendik deskargatu daiteke. (Adi 335 KB. Erregistroa beharrezkoa, baina doan da)

Apirilaren 26an, 19.00-etan, Ezagutzaren Clusterretik bultzatutako Nola txertatu euskara erakundeen kudeaketan: gakoak eta esperientziak txostenaren ondorio nagusiak aurkeztuko dira Bilboko Euskalduna Jauregian.

Ezagutzaren Clusterrean Euskara eta Kudeaketa izeneko foroa 2003 urtean sortu zen, eta era iraunkorrean Azti Fundazioa, Batz S. Coop., Euskal Herriko Unibertsitatea, EITB, Elhuyar Aholkularitza, EMUN, ESTE Unibertsitatea, Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politika Saila, Gaiker Fundazioa, IDOM, Ikerlan, IMH, Labein Fundazioa, MCC S. Coop., Mondragon Goi Eskola Politeknikoa, Robotiker Fundazioa Tekniker Fundazioa, UZEI eta VISESA-k parte hartu dute.

Gainera beste, erakunde batzuk puntualki lagundu edo sustatu dute foroa. Esate baterako, Bizkaiko Foru Aldundia eta Gipuzkoako Foru Aldundia.

Bestalde, foroak eskatutako informazioa bere esku jarri duten erakundeak, besteak beste, Energiaren Euskal Erakundea, Kondia, Danobat, Pasaiako Portuko Agintaritza, Ekonomilarien Euskal Elkargoa, Elkargi, Urola Kostako Hitza eta Niessen izan dira.

Bilbon aurkeztuko den argitalpenak bi atal nagusi ditu:

• Egindako hausnarketaren emaitza: 2004. urtean zehar egindako lanaren bilduma da. Atal honetan Euskararen balioerantsiaren inguruan egindako hausnarketa eta edozein erakundetan euskararen erabilera txertatzeko zenbait gako jasotzen dira.
• Kasu praktikoak: lan hau egiteko urtebete horretan parte hartu duten erakundeek egindako aurkezpenak jasotzen dira. Kasu praktikoen artean, izaera eta aktibitate diferenteetako duten erakundeak izan dira: enpresak,unibertsitateak, fundazioak eta abar.

Ongi etorria eta baliogarria izan dadila!

Frantziako Datar, Commissariat au Plan , Futuribles eta LIPSOR (Laboratoire d’Investigation en Prospective, Stratégie et Organisation), Travaux et recherche de prospective ekimenaren partaideak dira eta orain, agortuak edo aurkitu ezinak diren prospektiba liburu eta dokumentuak batzen saiatzen den beste ekimena ipini dute martxan: Memoire de la prospective.

Horretarako lanen editoreekin - PUF, Dunod, OCDE, DATAR,... -, harremanetan ipini dira eta hauek prospektiba lan horiek berriz kaleratzeko asmorik azaldu ez dutenez, erreferentziak eta testu osoak Memoire de la prospective delako Internet gunean ipini dituzte.

Social Bookmarking -ari buruz hitz egiterakoan inguru elkargarri edo bateragarri batean pentsatzen dugu: komunitate zientifikoa, ikerketa zentroa, unibertsitatea, hirugarren sektorea, NGO-ak, ... baina, baldintza berdinak betetzen baditu ere, ez zaigu burura etortzen informazioa trukatzeak enpresa munduan duen erabilgarritasuna.

Baina, sozial bookmarking delakoak baliogarritasun handia dauka enpresa munduan, besteak beste barne-ezaguera trasmititu eta kudeatu ahal izateko.

Eremu honetan CodeSyntax -en tresnak garatzen ditugu eta, besteak beste, bookmarkak edo anotazioak garrantzia handia zuten RODA izeneko proiektu interesgarrian parte hartu genuen.

RODA, Red de Conocimiento Descentralizado a traves de Anotaciones delako proiektuan, Mozilla nabigatzailearen gainean instalatzen den Annozilla (annozilla.mozdev.org ) anotatzailearekin egindako marka edo erreferentziak inguru itxi eta kontrolatu batean gordez, W3C-Perllib Annotations Server delakoan, proiektuaren parte hartzen genuen enpresak gure bookmark-ak gordetzen genituen.

IBIT, Illes Balears Innovación Tecnológica, IAT , Instituto Andaluz de Tecnología, eta Robotiker izan ziren proiektuaren gidaritza eraman zuten teknologia zentroek.

Annozilla eta W3C-Perllib Annotations Server W3C barnean dagoen Annotea Projet (Annotea Projet ) delakoan kokatzen dira.

Kasu honetan, bookmark-ak edo anotazioak ez ziren publikoki ixten baizik eta zerbitzari pribatu batean.

Beraz, anotazioa edo informazioen erreferentziak partekatzeari dagokionez, enpresaren interesaren arabera, bizpahiru aukera posible daude:

• anotazio edo bookmarkak gordetzeko publikoki lan egitea, Soft libreko proiektuetan bezala. Nire ustez, kasu gehienetan hobe da: asko ematen da, baina askoz gehiago jasotzen da komunitatea handi batekin lan egiterakoan.
• anotazio edo bookmarkak pribatuan gorde, zerbitzari propio batekin lan egitea. Kostea handiagoa da, eta elkarlanean dagoen komunitatea askoz txikiagoa da. Bestalde, enpresan bertan ondo landu behar da lantaldeko partaidea eta informazio trukaketa, bakoitzarentzat informazioa konpartitzeak dituen onurak ondo azaldu behar dira.
• hirugarren aukera mix bat egitea da: zenbait proiektu komunitate publikoarekin landu, eta beste batzuk enpresaren barnean mantendu. Kasu honetan, porrot egiteko arriskua handienak sistemen bikoizketan, eta bestalde, jendearen artean sor daitezkeen nahasketetan daude.

Baina, eredu bat edo bestea hartu, argi dago anotazioa edo bookmark-ak konpartitzeak onura handiak dakarrela enpresa batentzat eta, nola ez, indibidualki enpresako langileentzat aberasgarria dela.

RODA-ren ondoren ANOTA izeneko proiektua ipini da martxan, eta bi produktu piloto garatzeko asmoa dago:

• Anotazio sistema bat (pos-its eta libreta digitala)
• Web semantikoan oinarritutako informazio sistema, turismo arloan oporretarako paketeak sortzeko. (Normala, proiektuaren lidergoa Illes Balears-en bait dago)

RODA-ren kasuan bezala , ANOTA proiektuaren jarraipena egiteko bloga edo katalanez esaten duten moduan bloc-a dago: http://anota.ibit.org/bloc/

Artikulu eztabaidagarria argitaratu zuen Wired aldizkariak azaroko zenbakian: The Decline of Brands . Gaur berriro ikusi dut famatua egin den artikuluaren erreferentzia Tod Maffin kanadarraren Future File, blogging the future of business blogean.

Bihar, ESTE -n zuzendaritza estrategikoaren moduloaren klaseak hasten ditugunez, gai egokia iruditu zait blogera ekartzeko.

Tesia marka kontzeptuak gero eta balio gutxiago duela da. Gaur egun, produktua da balorea duena.

James Surowiecki artikulugilearen iritziz, Coca-Cola eta beste banakako batzuk kenduta, markek ez dute zerikusirik enpresak benetan egiten duenarekin. Horregatik, eta adibide ugari ipintzen ditu, markak eta markismoa hilda daude.

Esate baterako, CyberHome -k Sony -k baino DVD erreproduktore gehiago saltzen ditu, antzerako kalitatean askoz merkeagoak direlako. Jendeak markagatik gehiago ordaintzeko prest dagoela dio, baina errealitatean duela 5 urte Sony batek %44 gehiago kostatzen zuen bitartean, gaur egun bakarrik %16a gehiago balio du, eta hala eta guztiz ere jendeak CyberHome DVD erreproduktoreak erosten ditu.

Kevin Roberts, Saatchi & Saatchi (www.saatchi.com ) publizitatearen erraldoiaren zuzendariaren arabera, gaur egun kontsumitzailea da nagusia, agintzen duena, markek ez dute lekurik inon.

Printzipioz, ez da batere berri ona marketinarentzat eta marketing gizon-emakumeentzat. Markei eman zaien balorea, miloietan kalkulatutakoa, zalantzan jartzekoa, beraz. Baina, era berean, jende asko dago markek oraindik zer esana dutela diotenek, eta Surowiecki-k plazaratzen dituen tesiak zalantzan jartzen dituena. Ildo berean zihoan Harvard Business School-eko HBS Working Knowledge aldizkarian apur bat lehenago argitaratutako artikulua , How Consumers Value Global Brands: markek kalitatea ziurtatzen dutela, markek esanahia kulturala dutela, ...

Ez dakit topikoa den edo, baina betidanik entzun dugu beste herrialde batzuekin konparatuz, markak sortzen inoiz ez garela onak izan, aldiz produktu onak egiten ditugula. Kalitatea, ikerketa eta berrikuntza bultzatzeak produktuaren aldeko lanak dira. Baina, topikoak topiko, polita Wired-eko artikuluaren azken esaldia:

The aristocracy of brand is dead. Long live the meritocracy of product. (Markaren aristrokazia hil da. Bizitza luzea produktoaren meritokraziari.)

Joan zen egunean aipatzen nuen unibertsitateak gero eta globalagoak direla, ESTE-k antolatzen duen ikastaro bat adibide bezala ipiniaz.

Bada, gaur ailegatu da nere postontzira ikastaro horren aipamena eta hemen doa, copy-paste eginda, norbaiti interesatzen bazaio edo.

ESTE-Deustuko Unibertsitateak eta SPRIk hirugarren aldiz Enpresa Lehiakortasunari eta Herrialde Garapenari buruzko Ikastaroa antolatu dute.

Ikastaroa, Michael E. Porter irakasleak eta Harvardeko Unibertsitateko Institute for Strategy and Competitiveness-eko (www.isc.hbs.edu ) bere lan-taldeak prestatua izan da.

Ikastaroa zabaltzeko folletoak dioenez, irakasteko material bikainean oinarrituta, enpresa, sektore, cluster eta herrialde txit ezberdinez osatutako hainbat kasuren azterketaren bidez, ikastaroaren parte-hartzaileengan lehiakortasuna eta haren baldintzatzaileak era sistemiko eta berritzailez analizatzeko ahalmena garatzen da, eta halaber lankidetzan aritzeko bideratu. Esperientzia berezi honetako kide izatera gonbidatu nahi zaitugu, 5 kontinenteetan banatutako nazioarteko 50 baino gehiago ikastetxe entzutetsuekin, metodologia, prozesuak, interesak eta ekintza-planak elkarbanatuz.

Informazio zehatzagoa lortzeko ikastaroaren webgunean, www.ccedr.com , edo zuzenean egingo diren lau aurkezpenetara joan:

• Bilbo. Otsailak 14an. Deustoko Unibertsitatean. Hitzaldi Aretoan. 19:00 - 20:00
• Gasteiz. Otsailak 15ean. Merkatal Bazkundea. 19:00 - 20:00
• Iruñea. Otsailak 17an. Nafarroako Club de Marketing . 19:00 - 20:00
• Donostia. Otsailak 18an . ESTE-ko Graduondoko aretoan. 12:00 - 13:00

Shanghai Jiao Tong University-ko Institute of Higher Education delakoak munduko 500 unibertsitate onenen zerrenda argitaratu du .

Ez dakit nolako fidagarritasuna duen, baina sailkapena egiteko metodologia agerian dute: Nobel sarien kopurua ikasle izandakoen artean, berdin gaur egun irakasle edo ikertzaile direnen artean, artikulu akademikoen kopuru eta kalitatea, etabar.

Ondorioz, 500 onenen zerrenda egin dute, eta erabilitako kriteriaren arabera, munduko 10 unibertsitate onenak hauek dira:

• Harvard University
• Stanford University
• Cambridge University
• University of California, Berkeley
• Massachusetts Inst Tech
• California Inst Tech
• Princeton University
• Oxford University
• Columbia University
• University of Chicago

Beste hiru zerrenda ageri dira, Amerika, Europa eta Asiako 100 unibertsitate onenekin.

Ez dago unibertsitate euskaldunik Europako 100 unibertsitate onenen artean. Tokiko edo inguruko eraginkortasuna dute helburu eta estrategiatzat hemengo unibertsitateak eta ez, ordea, estrategia globala. Inportantea da tokiari ondo lotua izatea, erroak ondo sustraituak izatea, baina gaur egun gero eta globalagoak dira Unibertsitateak.

Esate baterako, azken bi urteetan Michael Porter Harvard-eko irakasleak zuzenduta Competitividad Empresarial y Desarrollo Regional izeneko ikastaroa eman da ESTEn. Zenbait klase bideokonferentziaren bitartez jarraitzen direlarik. Etorkizunean joera hau areagotu egingo da.

Europako Top 100 zerrenda horretan, oso atzean, baina ageri dira, estatu espainoleko bi unibertsitate: Universidad Autonoma de Madrid eta Universitat de Barcelona eta askoz aurrerago sailkatuta Frantziako hamairu unibertsitate: Paris 06, Paris 11, Universite Strasbourg 1, Ecole Normale Superieur de Paris, Paris 07, College de France, Universite Grenoble 1 , Universite Montpellier 2, Paris ondoan dagoen Palaiseau-ko Ecole Polytechnique, Universite Lyon 1, Paris 11, eta sailkapen honetan gertuen ditugunak Universite Bordeaux 1 (www.u-bordeaux1.fr2 ) eta Universite Paul Sabatier - Toulouse 3 (www.ups-tlse.fr).

Astiarekin nabilenean, Martinez jaunaren ESTRATEgA. PENSANDO EN EL LARGO PLAZO, El Sr. Martinez sobre la estrategia que nos rodea en empresas y otros mundos izeneko bloga jarraitzen dut.

Martinez ezizena da eta denetatik dauka, baina normalean estrategiari buruzko mezu burutsu, xelebre eta umoretsuak idazten ditu. Gustora irakurtzeko modukoak.

Gaur, estratega izatera ailegatzeko irakurketarako gomendio batzuk ematen ditu. Onak izan arren, ez noa bere komentario guztiak itzultzera, baina bai gomendatzen dituen liburuak aipatzera. Hauek dira:

• DIXIT, A.V.; NALEBUF, B.J. (1992): Pensar estratégicamente. Antoni Bosch, Barcelona.
• SUN TZU: El Arte de la Guerra. Edizio asko daude, hemen Antonio Rivas-en bertsioa Interneten
• DRUCKER, Peter (2003) Drucker esencial. Los desafios de un mundo sin fronteras . EDHASA, Barcelona
• GRANT, Robert M. (1996): Dirección estratégica: conceptos, técnicas y aplicaciones. Civitas, Madrid.
• WHITTINGTON, Richard (2002) ¿Qué es la estrategia? ¿Realmente importa? . International Thomson Editores, Madrid.

Zerrenda ona da, beharbada nik Mintzberg gehituko nuke apur bat estrategia desmitifikatzeko. Gero, noski, guruak etorriko lirateke: Ansoff, Porter, Peters,... edo epe luzeari begira Schartz edo Toffler... En fin, asko daude, beharbada larregi.

Europa 2010, Madrid 2014, Gipuzkoa 2020, ... aipatu dugu hemen, baina ez dabiltza txantxetan Newyorktarrak etorkizunari buruz ari direnean: ikusmuga urtea 2050ean ipini dute!

Ekimenak webgunea dauka New York 2050 ( www.newyork2050 ) eta atarian Robert F. Kennedy-ri egozten dioten esaldi politiko-prospektibo famatua: The future is not completely beyond our control. It is the work of our own hands: etorkizuna gure eskuetan dago.

Azken boladan, Ibarretxe Lehendakariak sarritan erabiltzen duen esaldia da, etxean naiz Santo Domingon. Ez dut uste esaldi originala Kennedyrena denik, baina berdin dio, nik behintzat gustokoa dut.

Antzerako zentzuan erabiltzen dute prospektibista frantzesek esaldi hirukoitz hau: L'avenir, domaine de liberte; L'avenir, domaine de pouvoir; L'avenir, domaine de volonte, Poitou-Charentes -en egin duten lurralde hausnarketan bezala. Etorkizuna ez dagoela eraikita, eraikitzear dagoela adierazteko.

Eraikitze horretan eragileen partaidetza ezinbestekoa da, eta webaren bidez horrelako zerbaitetan ahalegindu dira New York 2050 webgunean . Prozedura azaltzen dute eta etorkizuneko eszenategietarako egin duten zirriborroa irakur daiteke Daily Life in 2050 New York: Vignettes from the Future atalean

Baina, New York 2050 webgunearen kasuan edo beste batzuetan ikus daitekeen bezala, Internet tresna erabilgarria izan daiteke hausnarketa prozesu hauetan, ez bakarrik informazioa edo dokumentazioa zabaltzerakoan, baizik eta ideiak eta proposamenak jasotzeko orduan edo on-line inkestak egiteko orduan. Aldiz, aurrekaria izan zitekeen Buenos Aires 2050 ekimenari ikuspegi oso arkitektonikoa eman zioten, nere ustez.

Nahi izanez gero, norabide biko pasagune digital azkarra eskaintzen digute gaur eguneko webguneek.