Gure kasuan aurten hasi gara multikirolen kontu honekin. Alaba oso pozik dabil, gustura.

Adin-tarte honetan, jakina, herririk gehienetan, neskek eta mutilek elkarrekin jarduten dute. Entrenamendu zein partidetan, denak batera. Orain arte ez nuen horretan zalantza izpirik izango, noski. Neska zein mutil talde berean ibili behar dira. Baina azken asteotan ikusitakoak zalantzak sortu dizkit. Izan ere, neska gehienek ez dute baloia ia ikutu ere egiten; batzuek ezta usaindu ere ez.

Orduan, pentsatzen hasi naiz, ea ez den hobeto partiduetan neskak eta mutilak bereiztea (partiduetan, diot; entrenamenduetan denak batera ondo dabiltza). Ideia solte batzuk:

• hasteko, badakit talde guztiak ez direla berdinak. Neska kopuruak, mutilen izaerak eta guztien kirol-gaitasunak zeresan handia dauka. Gainera, taldeak urtero aldatzen dira.
  
• neskak, normalean, ez dira larregi kexatzen; oraingoz, behintzat, disfrutatu egiten dute eta gustura doaz partiduetara, mutilek baino parte-hartze (askoz) txikiagoa izan arren.
  
• baina beldur naiz, 12 urtera heldu orduko, neska gehienak ez ote diren aspertuko kirolaz eta parte-hartze urri horretaz. Mutilak gero eta hobeak dira; neskek nekezago egingo dute aurrera, ez baitute ia parte hartzen.
  
• banatuz gero, neskek denbora gehiago jokatuko lukete, gehiago ikasiko, kirolarekin gehiago disfrutatuko,... eta luzaroago jarraituko.
  
• baina Multikirolen programa honen helburua zein da? konpetitzen ikastea? Ez, ba! Taldean jokatzen ikastea, onak eta ez hain onak elkarrekin aritzea, kirola aisialdiarekin lotzea eta ez irabazte hutsarekin. Eta gaur egungo neska-mutilei ulertezina irudituko litzaieke talde ezberdinetan jokatzea. Ala ez?
  

Pufa, ez dakit. Ez daukat batere garbi. Baina tira, ez naiz holako ideia "zaharkituak" dituen bakarra. Izan ere, beste herri batzuetan dagoeneko hasi dira neskak eta mutilak talde ezberdinetan jartzen.

Eibarko Multikiroletako arduradunak ere zalantzak plazaratu zituen kontu honekin. Orain urte batzuk Diario Vascon esandakoak: "En deportes colectivos al competir en equipos mixtos las chicas se ven un poco desplazas. En cambio en los individuales se sienten más cómodas. Los chicos sólo le pasan la pelota a una chica si esta destaca en el deporte. Este hecho es algo a lo que se debe buscar solución de cara a próximas ediciones".

Atzo ETBtik deitu zidaten udako arratsaldeko programaren batean horren inguruan aritu nahi dutelako. Emakumeen parte hartzearen aldekoa ala aurkakoa naizen galdetu zidaten atzo telefonoz. Aldekoa naizela esan nien, baina ez dudala uste kontrakoa kriminalizatu daitekeenik komunikabide batzuk egiten ari diren moduan. Atzo Berriak ateratako artikulu bat pasa zigun Josu Garatek. "Ez al da larregitxo "sexu erasoak festetan" izenburupean Elizondoko mutildantzen gaineko afera sartzea?" galdetzen zuen Josuk, eta arrazoi guztia du. Berriaren artikulu hori bai dela eraso sexista bat. "Sexu erasoak festetan" du izena, eta Iruñeko San Ferminetako sexu erasoen ondoan Elizondon mutil-dantzetako auzia jartzen du, maila bereko kontuak balira bezala.

Elizondon Udalak erabaki du emakumeek eskubidea dutela mutil-dantzetan parte hartzeko, eta alkatesak berak dantzatu ditu Santiago egunean mutil-dantzak, beste gizon eta emakume batzuekin batera. Horren aurrean, zenbait gizonezkok plaza utzi eta ez dute dantzatu. Ez dut uste hori eraso sexista bezala katalogatu daitekeenik. Gizon horiek festa eta dantza hori modu batera ulertzen dute, emakumerik gabe, eta ikusi dutenean emakumeek ere parte hartuko dutela, beraiek beren burua erretiratu dute bertatik. Berdintasunaren ikuspuntutik ez da jarrera positiboa izango, baina uste dut ezin daitekeela hori eraso sexistatzat jo, ezta horrelakoekin nahastu.

Horrekin batera, ETBko kazetariari aipatu nion komunikabideen gai honekin jokatzen duten papera erabat makurra dela, atentzioa liskarra dagoen tokian bakarrik jartzen dutelako (eta liskarra ez badago, eztabaida bakarrik badago liskarra pizteko ahaleginak egiten dituzte) eta aldiz, emakumeek parte hartzea festetan normaltasunez txertatzeko ematen diren urratsei ez zaie inolako arretarik eskaintzen. Ondorioz, badirudi festa eta tradizioen mundu hau erabat atzerakoia eta matxista dela, eta neurri batean halaxe da, baina gizartea bera den oso antzeko neurrian, eta ez komunikabideek erakusten duten proportzioan.

Gai honen inguruan sarrera idatzi du AraksuEhe-k bere blogean , eta hor ere iritzi trukean ari gara. Nire ustez, dantza taldeotan emakumeen berdintasuna aztertzeko, hitzegiteko, eztabaidatzeko, ausnartzeko eta noruntz jo nahi dugun pentsatzeko beharra  dugu, eta ni behintzat, nire taldean gai hori argitzen ez dugun bitartean, ez naiz inor sentitzen beste taldeetan eta beste tradizioetan egiten dutena epaitzeko.