Volgako Batelariak / Бурлаки на Волге
Argazki baten misterioa eta interpretazioa
Pride Dayren biharamun pisu honetan, azkenean delibaratu dugu aurreko "Irainen Hiztegi Tipian" agerturiko pilotariaren argazki deigarria norena den argitzera. Hamaika izan dira VBko partaideoi photo horren berri galdetu diguten lagunak, bakar bat bera ere ez modu publikoan, holako galdera baten balizko fribolitatea aldizkari honen tonuari (edo beraien izen onari?) ez balegokio bezala. Misterioaren argitzearekin batera, Angel Erro kideak, argazkia berak aukeratu baitzuen, azalduko du "picture" hura jarri izanaren arrazoi estetiko-teleologiko garbia.
Ondoko argazkiko pilotaria Mikel Goñi da. Beraren izena Google Images-en jarrita berehala agertzen da. Handixeagoa da jatorrizkoa, nik zehazki nor zen ikus ez zedin goiko partea moztu egin nuen eta, anatomiako gune printzipal hura zentratzeko, hankak ere moztu behar nizkion.
Aitortu behar dut Mikel Goñi baino lehen beste batzuk lokalizatzen saiatu nintzela, baina zalantzarik gabe Mikel Goñirena, argazki honetan, hoberena da. Izan ere, meritu piktorikoak aurkitzen dizkiot. Urrezko proportzioa eta guzti, kasik. Kamiseta gorriak Velazquezen "Retrato del Papa Inocencio X" margoan dagoen plegu-tratamenduaren eragin argia dauka, ezbairik gabe. Pilotariaren besoek erdi-osatzen duten zirkulu itxia ipurdiaren beraren antonomasiazko esferikotasuna (eta, hortaz, perfekzioaren ikurra ere badena) azpimarratzera dator; osokoari, bide batez, mugimendu sentsazio ederra emanez. Hala ere, mugimendua eta bere tentsioa adierazteko, konposizioa bestelako bitartekoez baliatzen da: bi eskuak atzean badaude ere, haietatik batek ibiltzearen pendulu-mugimendua iradokitzen du, erritmo binarioa ezarrita (tik-tak-tik taktikan, denboraren igarotzearen metafora xahutuan), baina bestea, ipurdi-masailean pausatzen doana, aurrekoaren ukazioa, geldi-geldirik iragar dezakegu (bidenabar esanda, ipurdien jabaltasun-irudi betierekoari arrazoia emanez), konjuntoan desoreka eta ezinegon izpi txikia sartuta, baina, hala ere, ipurmamien arteko binarismoari, ying-yan-tasunari ezer kentzen ez diolarik. Keinuak pinturaren estatikotasuna gainditzen du, Arteak heriotza (hau da, gelditasun osoa) bezalaxe, ikusleak iragar baitezake, proiekta baitezake, hurrengo pausuak, bigarren esku horri esker, sorraraziko duen kontraesanik gabeko instantea, erregutu baina inoiz heltzen ez duguna.

Argazkiaren interpretazioaz
Arte kritikari ederra egina haiz, Anjel.
(pixka bat berandu, baina aspaldi diat uztailekoak abuztuan irakurtzeko ohitura).
Aingeru Epaltza