Berriz ere Hezkuntza eta Prospectiva dira sarean dagoen Revista Prospecti...va, Construyendo Futuros, Millenium proiektuko aldizkariaren zenbaki berriaren ardatz nagusiak.

Mexikon espainolez argitaratzen den Prospektiba aldizkariaren 7. zenbakia ikusi eta irakurtzera gonbidatzen gaituzte Prospectiva posta-zerrendara bidalitako mezuan.

Era berean, aldizkariaren editoreak Miguel Angel Pérez Wong, datorren zenbakiari begira ekarpenak bidaltzera gonbidatzen du . Hurrengo aleak, zortzigarrenak, jorratuko duen gaia Prospektiba eta Zientzia Fikzioa da.

Ingelesa apurra badakizu, asti nahikoa eta prospektiban interesa baduzu, World Future Society delakoaren urteko Batzarrean izandako mintzaldien aurkezpenak jasotzen dituen web orria gustokoa izango duzulakoan nago.

Chicago hirian, uztailaren 29tik abuztuaren 1era, WorldFuture 2005: Foresight, Innovation, and Strategy (WorldFuture 2005: Prospektiba, Berrikuntza eta Estrategia) izenpean ospatu da aurten urtero egiten den Future Society's Annual Conference delakoa.

www.wfs.org/sessionlinks.htm orrialdean batzarreko aurkezpen gehienak daude, powerpoint, html, .pdf formatoetan eta pare bat bideo.

Segurunez, etorkizunarekin zerikusia duten zure gustoko gaiak aurkituko dituzu bertan: metodologia, hedapena, prospektiba enpresetan, Adimen Estrategiko Globala, nanoteknologiak, Wireless Web, kimika, osasuna edo janaria etorkizunean eta beste gai asko.

• Future Society's Annual Conference-ko aurkezpenak: WorldFuture 2005: Foresight, Innovation, and Strategy
• Irudia BASF kimika enpresaren aurkezpenetik ateratakoa da: Futuring at BASF - Dr. Klaus Heinzelbecker. Director Strategic Projects. BASF AG.

Blogen erabilera oso polita UK-eko ESRC edo Economic and Social Research Council delakoak babesten duen Social Sciences Online: Past, Present and Future Giza Zientzien Astean egin dutena: atal, ponentzia, ekarpen, galdera eta datu guztiak blogean daude!

Uztailaren 1arte irekiak izango dira gaiari buruz sortu dituzten blogak gendeak iruzkinak egin ditzan, eta gerora begira artxibo bezela utziko dute kontsultatzeko moduan.

Blog nagusia dago: socsciweek eta atal ezberdinetara bertatik sartzea dago. Dena integratua eta irudi korporatibo berdinarekin. Iruzkinak blogetako erantzun gisa gehitzen dira eta izena emanez gero ponentzia edo ekarpenak egin daitezke blogeko "post" edo "sarrera berri gisa".

Oso interesgarria iruditu zait. Atalak honako hauek dira:

• Ikasten eta irakasten - Learning and Teaching
• Ikerketa metodoak - Research Methods
• Akzesoa datoetara - Access to Data
• Zientzia e-soziala - e-Social Science

Ekarpen asko eta interesgarriak daude, baina arreta sortu didate pare batek.

Alde batetik, Jacqui Taylor-en ponentziak The Internet: a World Wide Social Science Laboratory? eta bestetik blogak irakaskuntzan gaia jorratzen duen What are the potential uses of Blogs in Teaching and Learning? Andy Ramsden-en ponentziak .

Kongresu bat antolatzeko modu erraza blogen bitartez, bai horixe.

Asteazkenean, ekainak 1, Ecole de Paris du management delakoan: Projets de territoires, du Pays Basque aux Pyrenees-Atlantiques jardunaldia antolatu dute.

Bertan, Bernard DARRETCHE, Garapen Kontseiluko Lehendakaria eta Baionako Bazkundearen Zuzendaria, eta Jean-Jacques LASSERRE Pyrénées-Atlantiques Kontseilu Orokorreko Lehendakariak, azalduko dute, 1992 urtean Pays Basque 2010 hausnarketa prospektiboaren ondoren Garapen Kontseiluan egindako lanak eta esperientzia Pyrénées-Atlantiques departamentura zabaltzeko aukerak eta erronkak.

Michel Godet eta François Bourse-ren eskutik, duela hamairu urte, garaiko Baionako subprefeta gazteak bultzatutako Pays Basque 2010 lanaren hausnarketa saio batzuetan parte hartzeko aukera izan nuen Donapaleun eta, gaur bezala orduan ere, askoren asmoa ez zen Garapen Kontseilu soila lortzea, Iparralderako Departamentua baizik.

Iaz argitaratu zen berriro PAYS BASQUE 2010. La prospective participative dans un territoire d'exception izenburu erakargarriko txostena eta eskuragarri dago hemen .pdf formatoan (adi! .pdf astuna: 2.954 KB). Txostenak 103 orrialde ditu, Marc Mousli irakasleak idatzi du eta Cahiers du LIPSOR - LIPSOR Working Papers bilduman argitaratu da.

Prospektiba txostenean, retrospektiba eginez, dokumentuan Departametuaren afera argi ageri da: DEUXIEME PARTIE : LES INSTITUTIONS. LA QUESTION RECURRENTE DU DEPARTEMENT eta 19. orrialdetik aurrera aurkitu daiteke. 1790 urtetik, Conseil General esan beharrean Parlement de Navarre esaten zenetik, datorren eskaera. Ametsa oraindik.

Pariseraino Darretche eta Lasserre-ren mintzaldia entzutera joan beharrean, Internetari esker dagoeneko Pays Basque 2010. La prospective participative dans un territoire d'exception txostena irakurtzeko aukera dugu.

Social Software delakoaren atalean, social bookmarking bezala ezagutu dena, beharbada, arrakastatsuenetarikoa da.

Zer da "Social Bookmarking"-a?

Bookmark edo esteka bildumak gorde eta sailkatzeko (ikusi folksonomia ) Internet zerbitzu mota berezia da. Norberak beste batzuek gordetako loturen bildumak ikusi eta norberaren bildumara gehitu ditzake, edo beste batzuen esteka-zerrendetara harpidetu daiteke. Era berean, norberak aukeratutako loturen bilduma publikoa da. (Ikus Wikipedian Social Bookmarking )

Social Bookmarking-aren abantailak

Denham Grey-ek bere Knowledge-at-work blogean, besteak beste honako abantailak ikusten dizkio social bookmarking-ari:

• Gure erreferentzia gogokoenak sarean gordetzen ditugu, gure ordenagailuan gordeta izan beharrean. Horrela edozein tokitik kontsulta ditzakegu: etxetik, lanetik, unibertsitatetik, herriko liburutegitik, gure bezeroaren bulegotik, ...
• interesatzen zaizkigun gaiak jarraitzeko oso modu azkarra da. RSS irakurtzaileei esker gure intereseko gaien berri izango dugu berehala.
• aukeratutako estekeei jendeak ezartzen dien "tag"-a edo komentarioak ikusterakoan, besteek gauzak nola "ikusten" dituzten ideia ematen digu, gure ikuspuntu propioarekin konparatu ahal izateko.
• etiketa edo "tag" sinpleak erabiltzerakoan, estekak karpetetan gordetzea baino askoz ere malguagoa da.
• jendeak gehitzen dituen esteka edo lotura berrien jarraipena egin daiteke. Edo popularrenak. Edo zure intereseko gaiarenak.

Sozial bookmarking-a orain hemen (web loturak konpartitzen)

Dudarik gabe, zerbitzu ezagunena eta erabiliena Del.icio.us da. Zenbaitek hasi dute gure artean erabiltzen. Luistxok, bere blog eleanitzean, ondo azaldu zuen nola erabiltzen dugun sustaturako tag-a Jamaika atalean: kolektiboki lotura edo esteka interesgarriak markatzeko eta biltzeko. Ingelesez, Using del.icio.us collaboratively in a Basque collective weblog artikuluan dago; espainolez, Tags convergentes, ideas convergentes artikuluan; eta euskaraz Jamaika ikusteko jaio gara: Sustatuko atal berria azaltzen Del.icio.us: ze tresna ona, dagoeneko zenbait euskaldunen eskuetan artikuluan.

Orain atal osoa du Aurki berriak bere jarioen artean: del.icio.us jarioa atala. Hau da, euskarazko tag ezberdinak (liburuak, argazkiak, blogak, euskara, hezkuntza, ...) erabiliz trukatzen ditugun estekak jasotzen ditu Aurki berriaren atal honek, del.icio.us zerbitzuak RSS bitartez banatzen dituelako, eta Aurkik jasotzen dituelako. Benetan gomendagarria.

RSS-en iraultzari buruz, joan zen astean hitz egiten zen Business Week aldizkarian All Your Info in One Place artikuluan, eta gure artean badugu informazio biltzaile baten adibide ona: Aurki berria, eta bereziki Jarioa atala.

Etorkizunerako joera: Sozial bookmarking espezializatua? Social bookmarkingaren gaineko zerbitzu berriak?

Del.icio.us ez da "social bookmarking" zerbitzu bakarra. Espezializazioak sortzen ari dira, batez ere ikertzaile eta ikasleei zuzendutakoak, bere erreferentziak gorde eta konpartitu ditzaten.

Horrela, esan bezala, erabiltzaileen arabera artikulu popularrenak edo berrienak ezagutu eta kontsultatu ditzakezu, eta zuk aurkitutakoak gorde, besteek ikus ditzaten jakina.

Zentzu horretan nahiko ezaguna zen Cite U Like eta orain Connotea zerbitzua sortu da. Oraindik hasi berriak dira zerbitzu mota espezializatu hauek, baina joera gero eta gehiago erabiltzekoa da, nik uste.

Aurrekoa bezala, Connotea komunitate zientifikoari zuzentzen dela dio bere aurkezpenean. Eta Cite U Like-kin elkartzeko tratuetan dabiltza, bien artean zerbitzu indartsuagoa egiteko. Ikusi behar nolako arrakasta lortzen duen.

Bestalde, del.icio.us-en arrakastari jarraituz, zerbitzu eta aplikazio berriak asmatzen dituzte ia egunero bere gainean edo beste aplikazio batzuekin lotzeko. Durl, Pasta, sid.vicio.us, avar.icio.us, nutr.itio.us, gre.gario.us, ... eta beste hamaika. Hona hemen zerrenda oso bat: Absolutely Del.icio.us - Complete Tool Collection , arrakastaren seinale.

Hasi-berrientzat gida erabilgarriak daude: ingelesez (Us.ef.ul A beginner's guide to The Next Big Thing eta espainolez (Us.ef.ul : La guia del principiante )

Sozial bookmarking tresnen arteko konparaketa

Estekak edo bookmarkak kudeatzeko tresnak kolaborazioa, trukaketa edo sareak eraikitzea izan dezakete helburutzat.

Esan bezala del.icio.us ez da tresna bakarra. Gaur aurkitu dut tresna ezberdinen arteko konparaketarako taula bat, pare bat orritan egina: Social bookmarks' charts version 1.0 (pdf formatoan, 73 kb)

Konparatzen dituen tresnak hauek dira:

• Furl (www.furl.net )
• Spurl (www.spurl.net )
• del.icio.us (del.icio.us )
• HLOM(www.hyperlinkomatic.com )
• Gibeov (gibeo.net. )
• CiteULike (www.citeulike.org )
• Connotea (www.connotea.org )
• Linkroll
• openBM
• Simpyv
• FeedMe Links

Zein da onena?

Ba ez dago guztiz argi, konparaketaren egilearen iritzia hau da:

This is a really difficult question. It depends on your needs. Personally I use del.icio.us combined with Spurl, but maybe you prefer another service combined with an off-line browser that keeps copies of pages interesting you. Working with LaTeX and BibTeX, Furl and CiteULike will probably be your favorites, and so on.

Baina, kasu honetan, beste zenbaitetan bezala, kontua ez da bakarrik onena izatea, baizik eta erabiliena izatea. Are gehiago informazioa trukatzeaz ari garenean, zenbat eta jende gehiago parte hartu hobe.

Ikusi behar zer ematen duen iragarritako CiteULike eta Connotea-ren arteko aliantza, baina, horretan, momentuz del.icio.us-ek abantaila osoa du.

Eguneraketa, 2006-09-19

Denbora pasa da hau idatzi nuenetik, urte t'erdi baino gehiago, baina Read/write web-en Alex Iskold-ek The Social Bookmarking Faceoff artikulu interesgarria idatzi du. Bertan Alexaren sailkapenean 100.000. postutik behera dauden Social Bookmarking proiektuen konparaketa egiten du eta aste honetan 3 urte bete dituen del.icio.us-en nagusitasuna ondoriotzen du, StumbleUpon (www.stumbleupon.com) delakoarekin batera. Azken hau errekomendazio edo aholkuetan oinarritzen den sistema bat da.

The National Intelligence Council (NIC), AEB-ko CIA-rekin lotuta dagoen erakundea da. Besteak beste, NIC-ek etorkizunari buruzko prospektiba txostenak egiten ditu. Horrela, Global Trends 2010 edo Global Trends 2015 lanak egin zituen.

Orain 2020 proiektuaren barne, Mapping the Global Future izeneko txosten berria kaleratu du.

Mapping the Global Future, Report of the National Intelligence Council's 2020 Project delako hau, prospektiba ikerketa guztiak bezala, adituen iritzietan oinarritutako txostena da. Mundu guztiko nongovernmental adituekin egindako kontsultetan oinarritua, alegia. Txosten osoa on-line irakur daiteke edo saretik bajatu dezakezu 7MB-ko .pdf formatoan, helbide honetatik: www.foia.cia.gov/2020/2020.pdf , eta lasai irakurri zure ordenagailuan.

Eszenategien metodologia erabiltzen dute txostenean. Eta CPB holandarrak gomendatzen duen bezala lau eszenategi sortu dituzte.

Eszenategi guztiak ondo landuta daude: hasierako hausnarketak, zenbait aldagaien proiekzioak, eszenategi deskripzioak edota, eszenategiak hornitzeko, etorkizunetik idatzitako gutunak. Esate baterako, Sa'id Muhammad Bin Ladin-ek 2020ko ekainaren 3an idatzitako gutuna , edo World Economic Forum-eko buruak 2020ko urtarrilaren 12an, idatzitako gutuna .

Eszenategiak honako hauek dira:

• The Contradictions of Globalization. Fictional Scenario: Davos World. The Contradictions of Globalization
• Rising Powers: The Changing Geopolitical Landscape. Fictional Scenario: Pax Americana. Rising Powers
• New Challenges to Governance. Fictional Scenario: A New Caliphate. New Challenges to Governance
• Pervasive Insecurity. Fictional Scenario: Cycle of Fear. Pervasive Insecurity

Azkenean, eszenategien arabera ondorio edo inplikazio politikoak datoz. Lehen begirakada batean, NIC-ekoek eszenategi guztietatik etorkizunari begira zeozer ikasteko ateratzen saiatu direla iruditu zait.

The Image of the Future, (1953) Fred Polak soziologo eta proto-prospektibista holandarraren lana da, eta argiratu zenetik 50 urte pasa badira ere, idazlan garrantzitsu eta erangikorrenetarikoa da etorkizunaren ikerketera zuzentzen diren ikertzaileentzat.

Soziologiak egin nahi duen analisi objektibo-zientifikoak ez du zertan kontsideratu behar etorkizuna hala beharrezko zerbait, itxia eta alda ezina, non gizarteek eta gizartea osatzen duten gizabanakoek ez dute ezer esateko.

Alderantziz, Prospektibak edozein gizartek bere etorkizuna eraikitzeko askatasuna defendatu du beti, beste pentsakera eskola batzuen determinismo eta patuzaletasunaren aurka.

Beharbada horregatik, Enric Bas lagunak dioen bezala, Fred Polak-rentzat bai Karl Marx eta bai August Comte, sozialismo zientifikoa eta filosofia positibistaren gurasoak, bere ezberdintasunak kontutan izanik, pentsalari utopikoak bezala hartzen ditu, Robert Owen, Claude Saint-Simon edo Charles Fourier bezalako pentsalariekin lotuz. Eleonora Masinik dioenez hemen aurkitu dezakegu futurista eta soziologo askok ikusi ez duten konexioa.

Izan ere, Comte-ek zein Marx-ek teorizatu baino zerbait gehiago nahi zuten: beraien ideia teorikoek aldaketa sozial praktikoa eragin zezatela nahi zuten. Helburua, ageri eta kontzientea, teoria eta praktika lotzea zen.

Horregatik, Polak eta geroago Masini eta bere jarraitzaileek teoria soziologikoan Futures Studies edo Prospektibaren aurrekari argiak ikusten dituzte.

Bere liburuan, Polak-ek gizarte guztiek bere barnean etorkizunaren irudi sozialak dituztela dio, eta era berean aurreikuspen konpartituak edo beste hizkera bat erabiliz: gizarteak nahi duen etorkizunari buruzko futuribleak edo nahitako etorkizunak eta inguru edo eszenategi posibleak.

Polak-en ustez, etorkizuneko irudi konpartitu hauek izugarrizko garrantzia dute edozein gizarteren etorkizunerako:

The rise and fall of images of the future precedes or accompanies the rise and fall of cultures. As long as a society's image is positive and flourishing, the flower of culture is in full bloom. Once the image begins to decay and lose its vitality, however, the culture does not long survive. (Polak, 1973 p.19) (etorkizunaren irudien gorakada edo jaitsierak kulturaren gorakada edo jaitsieraren aurretik edo parera doa)

Polakek bigarren gerratearen ondorengo gizarte baten idatzi zuen bere lana, non etorkizunaren irudi positiboak sortzea behar-beharrezkoa zen

Itzulpena Elise Boulding-ek, Associate Professor, Department of Sociology, University of Colorado, egin zuen.

Z+Blog-en , Pointers and commentary on emerging futures issues, irakurtzen dudanez liburua agortuta zegoen eta 200 dolarretan saltzen zen (175 zehazki)

Baina, Michel Godet eta CNAM-eko Prospektiba Industriala Katedrari esker, liburu osoa eskuragarri dugu on-line en versión .pdf (ADI, 1.898 KB)

Mila esker, Michel!

Azken boladan indartu egin dira Zaintza Teknologikoa, Adimen Lehiakorra, Adimen Ekonomikoa, Negozio Adimena, Zaintza Prospektiboa, Prospektiba Teknologikoa, ... eta ezagueraren kudeaketarekin erraz lotu ditzakegun antzeko kontzeptuak.

Azken finean, aldaketak gero eta ugariagoak eta azkarragoak dira gure gizartean. Aldaketa teknologikoak, aldaketa sozialak..., erakundeetan, enpresetan, familietan, ingurugiroan, garraioan, ... eremu guztietan ematen ari dira.

Enpresa txikiei oso zaila egiten zaie bere negozioetan eragina duten faktore guztietan edo gutxienez Michael Porter irakasleak aipatzen zituen lehiakortasuneko 5 indar nagusietan ematen diren aldaketak antzematea edo jarraitzea.

Zorionez, gaur egun Internetek aukera asko ematen digu aldaketen edo lehikortasunerako faktore nagusien jarraipena egiteko. Aukera sinple eta errazak, baina zoritxarrez ez oso ezagunak enpresetan. Adibidez, XML/RSS/RDF -ak, blogak , rss biltzaileak , zerbitzu semantikoak , alerta zerbitzuak eta beste hamaika tresna.

Horretaz gain, seguruenez ez jakite horri aurre egiteko, zenbait erakundeek zerbitzu bereziak eskaintzen dizkiete inguruko enpresei. Esate baterako, Zaintek Bizkaiko Foru Aldundiaren Berrikuntza eta Ekonomi Sustapen Sailak sortu duen Zaintza Teknologiko eta Adimen Lehiakorrerako zerbitzua edo Gipuzkoako Bazkundearen e-Boletin, Servicios de Innovacion Industrial y Nuevas Tecnologias buletina. Informazio interesgarria banatzen dute: lastima kasu bietan feed-bidezko erreferentziarik ez izatea. Hobetzekoa.

Prospectiva Politica. Guía para su comprensión y práctica da Guillermina Baena Paez doktoreak Internet sarean argitaratu duen liburuaren izenburua.

Nik uste, lehen aldiz Prospektiba gaiari buruzko liburu osoa sarean eskuragarri eta, blog hau bezala, Creative Commons lizentziapean banatzen dela.

Guillermina Baena Paez Mexiko-ko Universidad Nacional Autónoma (UNAM) delakoarean Zientzia Politikoa eta Sozialen Fakultateko irakaslea da.

Liburua Millenium Proiektuaren Mexikoko nodoan eskuratu daiteke (Adi!, 1,86 MB .pdf formatoan) eta liburu bukaeran esaten denez: La primera edición consta de 200 ejemplares iniciales en CD e incontables reproducciones digitales e impresas en línea y fuera de línea.

Aurkibidea honako hau da:

I PROSPECTIVA COMO ESTUDIO DEL FUTURO: A. CÓMO ENTENDER A LA PROSPECTIVA B. LOS ESTUDIOS DEL FUTURO C. REFLEXIONAR SOBRE EL FUTURO D. EL MANEJO DE LOS TIEMPOS E. PROBLEMAS DE CONCEPTOS Y DE MIEDOS

II LA PROSPECTIVA, PRIMERAS LECCIONES: A. PREDICCIÓN DEL FUTURO EN LA HISTORIA B. HISTORIA Y FUTURO C. CORRIENTES DE LA PROSPECTIVA

III USOS DE LA PROSPECTIVA A. PENSAMIENTO SISTÉMICO B. PLANEACIÓN PROSPECTIVA

IV PERFIL DE UN PROSPECTIVISTA A. CREATIVIDAD B. ANÁLISIS C. PENSAMIENTO PROSPECTIVO

V PROSPECTIVA POLÍTICA PARA INICIARSE Y PROSPECTIVA POLÍTICA PARA COMPLICARSE: MÉTODOS Y MEDIOS DE TRABAJO A. MÉTODOS CUANTITATIVOS B. MÉTODOS CUALITATIVOS Método Delphi ; Método de construcción de escenarios (la mise en scéne de la política); Metodologías de generación de escenarios

VI. EL FUTURO AQUÍ Y AHORA A. ASOCIACIONES B. EL PROYECTO MILLENIUM DE LA A/C UNU DE LA ORGANIZACIÓN DE LAS NACIONES UNIDAS

ANEXOS

Zorionak Guillermina eta Mexikoko lagunei!

CPB Netherlands Bureau for Economic Policy Analysis aspaldidanik martxan dagoen erakundea da. 1945 urtean sortu zen eta bere lehen zuzendaria, Jan Tinbergen, 1969 urtean Ekonomia arloan Nobel Saria irabazi zuen.

Baina CPB etengabe etorkizunari begira dabil. Koyuntura edo abaguneko azterketak eta epe luzerako ikerkuntza lerroak ditu:

• Short-term forecasts, hiruhilebeteka egiten direnak;
• Medium-term outlooks, hauteskunde epeekin bat eginez ateratzen diren azterketa Makroekonomikoak, hau da bost urteka; eta
• Long-term scenarios, hurrengo 20-40 urteei begira egiten direnak.

Beno, bada azken serie honetan Four futures of Europe eta Quantifying four scenarios for Europe dokumentu interesgarriak sareratu dituzte.

Long-term Scenarios

Gainera, epe luzeari begira egiten dituzten azterketa hauen metodologia eta argitalpenak Long-term Scenarios atalean dituzte:

Long-term scenarios (LT) present strongly different (but plausible and internally consistent) panoramic views of the Dutch economy in the next 20 to 40 years - and sometimes even further away. These scenarios attempt to contribute to the policymaking process in the Netherlands and to the discussion about strategic choices for the long term, and as such are useful for analysing policy with uncertain consequences. Long-term scenarios are less frequently produced compared to analyses for the short- or medium term.

Eszenategi kopurua: hiru eszenategitik, eszenategi zenbaki bikoitira

Hasieran CPB-k hiru eszenategiekin egiten zuen lan, baina normalean ia automatikoki erdiko eszenategia aukeratzeko joera zegoen, probableena zelakoan. Baina, eszenategi guztiak litekeenak direnez, eszenategi kopuru bikoitia (normalean lau) aurkeztea erabaki zuten.

Ez da ideia txarra, gehienetan hori gertatzen bait da. Hiru eszenategi egiteko joera handia dago: bata baikorra edo ona, beste ezezkorra edo txarra, eta erdikoa, joerazkoa edo tendentziala. Eta gehienetan, azken hau gordetzen da, beste biak kontutan izan barik.

Baina, bai eszenategi ona edo bai txarra, berdin-berdin gerta daitezke, beti ere gaur egun hartzen ditugun aukeren arabera. Bai horixe!