2004ko irailean Konkutso legea indarrean sartu zenetik, arazo finantzieroak dituzten familiak, zor handia dutelako bai hipotekarengaitik bai bestelako kredituengaitik, aukera daukate kiebran deklaratzeko. Izan ere, lege honek aukera ematen die familiei euren burua kaudimengabe deklara dezaten, eta ondorioz, auzitegiek euren ondasunen aurkako bahiturak gerarazten dituzte. Hain zuzen legeak enpresek zuten eskubide berbera ematen die pertsona partikularrei.

2006 urtean aitortu zitzaion lehen aldiz aukera hau Kataluiniako familia bati. Urte horretako irailean, Sant Salvador de Guardiola (Bartzelona) herriko familia batek, 160.000 euroko zorra zuena, lortu zuen %30eko beherapena zeuzkan zorretan (kreditu pertsonaletan), eta interesak ordaintzeari uztea, epaitegi batek kiebran deklaratu ondoren.

Aurrekari honen ondoren, 2007 urtean zenbait kasu ikusi ziren Espainiako epaitegietan, eta aurten aipatutako bost kasu horietxek Autonomi Erkidegokoetan. Poliki, baina kasuak goruntz doaz, eta aurreikustekoa da gehiago haziko direla, baldin eta kredituek gora egiten segitzen badute eta enpleguak behera egiten badu. Nahiz eta banku eta entitate finatzieroek aukera hau begi onez ikusi ez.

Zein abantaila dauzka kiebran deklaratzeak?

Epaitegiak kiebra deklaratzearen ondoren, familia horrek (edo pertsona fisiko horrek) lortzen du bai zorren kobrantza geraraztea bai bere aurka diharduten kobrantzako prozedura judizialak geraraztea (bahiturak…). Aldi berean, bere ondasunak ezingo ditu ikutu. Epaileak administradore batzuk izendatuko ditu familaren egoera finantzieroa kudeatzeko.

Administradoreok etxean sartzen diren dirusarreren kopuru jakin bat ematen diote familiari bizi ahal izateko, eta gainerakoa zorrak ordaintzeko gordetzen dute. Ondoren, egoeraren inbentario bat egiten dute, aktiboa eta pasiboa zein den finkatze aldera, eta hurrengo pausua hartzekodunekin hitzarmena egitea da, zorrak noiz eta nola ordainduko diren ezartzeko. Posible da hitzarmen honetan zorraren kita bat (beherapen bat) adostea, %30aren ingurukoa izan daitekena.

Abantaila da bestalde, kiebra deklarazioarekin zorrek ez dituztela interesik sortzen (hipotekadun zorretan ezik). Eta hipotekadun zorraren ordainketa urte betez etenda geratzen dela, beraz, urte horretan ez da ordaindu behar. Ez ahaztu, hala ere, hipotekadun kreditua ordaindu egin beharko dela, nahiz eta beranduago izan.

Kiebra prozedurak Merkatal Epaitegian tramitatu behar dira, abokatuak defendatuta eta prokuradoreak ordezkatuta. Aurkeztu baino lehen profesional hauek kobratuko dutena kontutan izatea komeni da, eta ondasunik ezean, dohaineko justizia eskatu eta ofiziozko abokatu bat izendatzeko. Merkatal Epaitegiak gaur egun, Autonomi Erkidegoko hiru hiriburuetan daude, euren lurralde-eremua probintzia dela.

"Iruditzen zait politikaren tentazioa, gezurra esatea baino, asperdura sortzea dela, interesa galdu arterainoko asperdura sortzea". Amelia Varcarcel, filosofoa eta feminista. El País Semanal 06-11-26.

Politikari guztiak ez dira gezurtiak,  pertsona lodi guztiak zoriontsuak ez diren bezala, euskaldun guztiak kantari onak ez diren bezala. Politika, nork definitzen duen arabera, "posiblearen artea" edo "gauzak aldatzeko tresna" izan daiteke. Ostera, guztiok egon gaitezke ados honetan: politikak gero eta interes txikiagoa sortzen du bazterretan. Dela talde batzuren hitz jokoen jario bihurtu
delako, dela politikariak kaleko nahietatik urruti daudelako, dela arazo nagusienak konpontzen ez dizkigutelako. Interes txiki honen adibide: hautesleen ehuneko berrogeiak baino ez du botorik ematen, herritar arrunta eguneroko jardunean arazo politikotik at bizi da, baita gurea bezalako ustezko gizarte politizatu batean. Zenbat eta boterearen ingurutik urrunago egon, gero eta urriago politikak sortzen duen interesa. Boterearengandik urruti egon diren neurrian, emakumeek tradizioz interes txikia izan dute politikan.

Hain zuzen, boterearen ingurutik aldenduta egoteagaitik, pentsatzen du Ahotsak elkarteak emakumeek bake eta normalizazio prozesuan zeresana izan dezaketela, emakumeak oro har erabaki-guneetatik urruti daudelako, jarduteko eta ekiteko askatasun handiagoa daukatela. Eta beraz horrexegaitik adostasunetara iristeko ahalmen handiagoa daukatela.

Momentuz adostasuna lortu duten bakarrak erabaki guneetatik urrun, jendearengan asperdura ez sortzea helburu, politikaren aldirietan kokatutakoak izan dira. Ea zer egiten duten politikariek.