e-gorblog
"American Splendor"
"Galtzaile" baten ikuspegia AEB distiratsuetan
AEBko "distiraz" bertoko "galtzaile" batek egindako hausnarketa azidoa, gordina eta ezkorra. American Splendor komikiari buruz izen bereko pelikula Euskal Herriko zinema aretoetan ikusgai deukogu.
Lehengo egunean erdi pelikula erdi komikia dan "American Splendor" ikusi ahal izan neban, eta jatorrizko bertsinoan, geure Bilbao "kosmopolita" honetan (beste baterako utziko ditut bilbotar askoren "kosmopolitismoa" eta "mundukouritartasuna"ren gaiak).
Komiki autobiografiko honen egilea Harvey Pekar da (existitzen dan benetako pertsona baita), Cleveland-ekoa jatorriz, ospitale batean artxibozain hainbat urtez ibilitako "galtzaile" hau. Funtsean, gai nagusia horixe baita: "Cool people" (arrakastatsuak, guapuak, azkarrak, harroputzak,...), "nerd" direnen aurka (baldresak, kokoluak, mokoluak, kankailuak, itsusiak...). Danok ikusi ditugu AEBetako pelikula horiek, non azaltzen diren unibertsitateko arrakastatsuak alde batetik eta kankailuak bestetik, eta zelan lehenengoek bigarrenak krudelki tratatzen dituzten, mesprezu itzelaz. Eta gaur egun ez dogu AEBetara joan behar, berton eduki izan baitogu Hondarribiko Jokin horren kasu tristea, "bullying" fenomeno gupidagabea. Sinestezina emoten badau be, internet-en topau ditut norbera noraino izan daitekeen mozoloa neurtzeko testak. Honako eta honako webgune hauetan, esate baterako.
Baina, komikira bueltauta, pelikulan agertzen dana da zelan jenteak kriston morboa deukon "galtzaileen" kontura barre egiteko. Harvey Pekar bera telebistako kate batean azaltzen zan aurkezle guapo eta harroputz horietako batek alkarrizketatua. Pekar-rek egiten ei eban diruagaitik bakarrik, norberataz besteek txufeatzea ez baijako inorreri gustatzen. Baina alde batetik publikoaren krudeltasuna agerian geratzen da eta bestetik zelan aprobetxa dezakegun sistema gorrotagarria bera geure probetxurako, Harvey Pekar-rek egiten eban legez. Izan be, internet-en buelta bat emonda pelikularen edo egilearen web guneetatik, ikus dezakezue sistemaz ederto baliatzen dabilela Pekar jauna bizi ahal izateko: webguneen bidez "merchandising"-a, pelikula bera,... Sekulako arrakastagaz, dirudienez. Galtzailea irabazle bihurtuta, azken finean.
Laburbilduta, pelikula (DVD) gomendagarria, geure mixeriak nabarmentzen dituen ispilua.
Antonio Zabalak ere egin dau pelikularen iruzkina Goiena.net-eko zinemari buruzko bere blogean.
Agur t'erdi!


Re: "American Splendor"
American Splendor filma ikusi nuen, eta oso gustura ikusi gainera. Erritmo geldoa duen arren, erritmoa jorratzen duen gaiari erabat lotua dago, sinesgarriagoa egiten du dena.
Ez nuke "galtzaileei" buruzko filma bezala definituko, ez behintzat "nerd"-"cool" dualitatean oinarritzen dena behintzat. Filmeko pertsona zehatz bat "nerd" izakeraz harro dagoela dirudien arren, Harvey Pekar eta gainontzekoak ez dira "nerd" horietakoak, sistematik at eta kasu batzuetan honen kontra dauden pertsonak baizik. Pelikulako protagonistak "underground" munduko partaide dira, eguneroko bizimodu grixetik komiki eta musikaren bidez ihes egiten saiatzen direnak... Seguraski Harveyk bidebatez jarrera horretaz sistemaren kontraesanak aprobetxatuta aberastu nahi du, edo behintzat lan alienaturik egin gabe bizi, baina jubilatu dela kontuan izanda, orain lortzen badu bejondeiola!!!
Filmaz gustatu zitzaidana komikia eta aktoreeen lana nahastea da, eta politta da ere benetako Harvey Pekar filman parte hartzea.
Komikia eta egunerokotasuna lotzea aukera ona dela iruditzen zait: Blog honetan aipatu diren Satrapi, Sacco edo Alexandar Zograf-en komikiek nazioarteko gai potoloak ikusmolde personalaz ezagutzeko aukera eman ziguten, baina eguneko bizitza nahiko gatazkatsua suerta daiteke ere, eta umore, itxaropen eta mala-osti pixka bat izatea beharrezkoa da.
Gure artean Zakilixut filosofikoegia iruditzen zait batzutan, eta asko estimatzen dut Zaldi Eroak Berriako Tartean egunerokotasunari buruz egiten dizkigun keinuak.
Re: "American Splendor"
Dikotomiak, orokorrean, murritzegiak eta askotan ez bidezkoak direla pentsatzen dot. Ganera azken aldiotan larregi jotzen dogu dikotomietara, eta mundua hori baino zabalagoa da. Egia da. Baina askok oraindino ez dakite hori, edo ez dabe jakin nahi. Eta AEB (eta EH bera) honen adibide bikaina dira.
Bestela, ni neu be Zaldi Eroaren zalea naz. Neure kasuan, zale amorratua eta baldintzarik gabekoa. "Berria" zabaltzean, askotan egiten dodan lelengo gauza haren komiki tira irakurtea da. Eta zapatuero, beste hainbeste Serio Demonio atal paregabeagaz.
Eta Patxi Gallegoren agerketaz?
Galtzaileetaz
Galtzaileetaz oso artikulu majoa idatzi dau XME-k haren blogaren "Saski Naski" atalean, "Justizia poetikoa" izenekoa.
http://www.eibar.org/blogak/mendiguren
Gero arte.