Aitona Zarauzko guarnizioneroa izan zuen eta aitxitxa* Eibarko damaskiñaugilea. Amama, berriz, “Organistanekua” Atxia-motxiari musika jarri zion Juan Bautista Gisasola konpositorearen arreba. Julio 1940ko gose-urtean jaio zen. Julio izena, garai hartan erbestean ihesik zuen osabaren –ELAko “Jul-Sar” idazlearen— oroitzapenetan jarri zioten. Arbasoengandik zetorkion, beraz, bizkaieraz bezain giputzez erraztasun haundiz hitzegitea, musika-zaletasuna eta aberri-zentzua.

Juliok gerraosteko Eibar apurtuan bota zuen haurtzaroa, berrogeitamarreko hamarkadako erlijio-giroa bizi izan zuen Tudelako jesuitetan, hirurogeiko euskal berpizkundearen eragile izan zen, hirurogeitamarreko ikastolagintzan parte hartu zuen eta laurogeiko ilusioak, lehenik, eta konponezinak, gero, bere baitan sentitu zituen. Heriotzako orduan Eibarko Institutuko Guraso Elkarteko Lehendakaria zen.       

Kimikoa ikasketaz, Julio zientzietakoa zen eta ez letretakoa. Balentziak eta gainerako nomenklaturak aditz-paradigmak baino askoz ere errazagoak, logikoagoak eta praktikoagoak iruditzen zitzaizkion. Ez zen hitzetan gelditzen zen gizona. Erabat praktikoa, zeharo koherentea, zirt-edo-zart erabaki eta erdipurdika geratzen ez direnetakoa. 

Ezinak egia bihurtzen artista iaioa zen Julio. Igandero mezatara joateko premia sentitu ez zuen kristauak hamalau apaiz bildu zituen bere hiletetako aldarean; kirol-arloan zaletu hutsa zenak Pedro Aurtenetxe eta Clemente biltzea lortu zuen, eta politika-arloan sekula kargurik izan ez zuen arren, bere inguruan sigla guztiak batu. 

Sokarik gabeko gitarraz amaierarik gabeko afalosteak alaitzeko gauza zen Julio gogotan izango dugu beti, eta “Rigoletto”, “Marusela”, “Ume eder bat” edota Madinaren “Aita Gurea” kantatzerakoan, lekutxo bat egingo diogu geure bihotzetan. 

Juliok ez zuen bere bizitza osoan bi karta idatzi, ez irratian hitzegin, ez telebistan agertu eta ez jendaurreko agerpenetan azaldu. Intendentzia-lana zen berea, ezkutukoa, isila, ageriko ohartzunik gabekoa. General asko eta soldadu gutxi, teoriko ugari eta praktiko urri, politiko gehiegi eta militante gutxiegi dagoen Herri honetan, lanaren langile eta eginbeharraren behargin izan zen Julio. 

Izan ere, maiorazgoaren bide isila aukeratu zuen berak, beste zenbaitzuk ageriko lana egin genezan. Julio izan ez balitz, Joxe Aranberrik ETAn barrena egindako hamar urtetako sartu-irtena ez zen izan zen bezala izango, eta Julio izan ez balitz, Iñaki Aranberrik ez zukeen sekula Bai horixe! egingo. Era berean, Julio izan ez balitz, Luis Alberto Aranberri ez zen inoiz “Amatiño“ bilakatuko, ez eta Euskal Administraziora, Euskal Telebistara edota EGUNAra helduko. Gauzak gertatu egiten dira gertatu behar dutelako, bai, baina ezer ez zen gertatu bezala gertatuko, Julio trastiendan, erretagoardian, “aitaren etxea defenditzen” geratu izan ez balitz. 

Julio joan da, baina ez da hil. Juliok bizirik iraungo du, beti, guk Julio zena gogotan dugun bitartean. Julio gugan eta gure eguneroko lanean gorpuztuko da, behin  eta berriz. Julio, bere emazte Maite Aranberri, lau seme-alaba eta Dinamarkatik bere etxera euskara ikastera etorria den Mette begiurdinarengan berraragituko da. 

Jose Ignacio Aranberri eta Luis Alberto Aranberri.

EGUNA, 1987ko maiatzaren 21an.

* "... el artista eibarrés Pablo Sarasua quien, pese a estar retirado de su oficio, volvió a tomar el punzón para grabar con primor una pitillera, cuya dedicatoria rezaba: "Al genial jugador Panizo, modelo de deportistas. La afición eibarresa".

Hiru Erregeren Mahaia edo Auñamendi baino ekialderago, Eskiula Biarnon dago, Oloroetik zazpi kilometrora baino ez. Euskaltzaindiak 1998an egin zuen Zuberoako Herri Izendegia eta Eskiula sartu zuen tarteko, nahiz eta zehaztu Eskiula ez zela Zuberoa. Euskaltzaindiak esan zuen Eskiula ez zela Zuberoa, ez zen ostera ausartu Euskal Herria ez zenik esaten.

Biarnotarra denez gero, Eskiula ez da Iparraldeko Euskal Udal Kontseiluaren partaide, baina herri barruan sartu baino ez dago konturatzeko ez duela bere euskalduntasuna saltzeko. Sarreran bertan, frantsesez gainera, Esquiule, herri-izena euskaraz adierazten duen kartela, Eskiula,  euskal moldeetan idatzia.

Bestetik, Herriko Etxean, hiru ikurrinak, Europakoa, Frantziakoa zein Euskadikoa eta, eliza alboko hilerrian, euskal abizenak nagusi hilobietan, euskarazko “othoitzak” eta guzti, “gure ama maitiari” eta gainerako senideen “orhoitzapenetan”.

Ez da orain giro Eskiulan, ez behintzat udan besteko girorik. Abuztuko jaiak dira Eskiulako onenak, Baiona, Iruñea zein Oloroeko bisitariak biltzen ahalegintzen direnak.

Eskual jeiak mintzo direnian,

Eskula beti da aitzinian.

Egün ereinten dügün azia,

bihar date o giure frütia

Frantziar Iraultzaren ondotik eragindako kantonamendu-banaketa indarrean jarri zenean, Eskiula Biarnoko Aramits-en baitan geratu zen. Hala ere, 1796ko urtarrilaren 23an egin zen erreferendumean, eskiulatarrek --74 alde, 11 kontra-- Barkoxeko kantonamenduan sartzea eskatu zuten. Baina eskakizun hau ez du Estatu frantsesak sekula onetsi.

Liburuaren izenburuak berak aditzera eman bezala, Benazir Bhutto (1953-2007) ez zen, ez, mendebaldeko alaba, ekialdekoa baino, eta ikuspegi horretatik baloratu behar dira haren nondik norakoa, gizarte-jarrera eta politikagintza. Galbahea mendebaldeko neurkinetara egokituz gero, pertsonaiak ez du salbaziorik. Kontua da, ordea, zenbateraino balio izan ote duen haren ahaleginak Pakistango bertako egoera hobetu beharra aztertzerako orduan. Zer balio ere, Pakistan laino dago, lainoago, osteguneko atentatuaren ondotik.

Besteak beste, Benazir Bhutto Pakistango kontraesanen adierazle ona da. Bere aita zenak, Zulfikar Ali Bhutto, zientzia politikoak ikasi zituen Berkeleyn zein lege-ikasketak egin Oxforden, eta Pakistanen historian sekula herritarrek hautatutako lehen agintaria izan zen. Baina, hala ere, aita berak erabaki zuen, tradizioari amore emanez, Benazir-ek norekin ezkonduko.  Baita mendebaldeko hainbat unibertsitatetan hezitako alaba aurrerakoiak txintik esan gabe onartu ere.

Familiaren politikazaletasuna aurretik zetorkien biei, ez baitzen alferrik Shah Nawaz Khan Bhutto aitona izan Pakistango lehen alderdi politikoa sortu zuena, 1947 urtean. Bhuttotarrak betidanik izan bide dira jauntxoak eta Benazir Bhutto ipuinetako printzesa izan zitekeen XIX mendean jaio izan balitz baina, XX. mendean sortu zenez gero, bere herriko emakumeen eskubideen alde saiatu zen beste inor baino nabarmenago, inoiz zehatz jakingo ez dugun arren konbentzimenduz ala estrategia politiko hutsez izan ote zen.

Hala eta guztiz ere, ez du inork esango Bhutto sendia buru-belarri ahalegindu ez denik, hiru belaunalditan zehar, Pakistango sistema demokratikoa indartzen. Seguru, bhuttotarren demokrazia-zentzua ez dela mendebaldean homologagarri, jakinekoa boterea euren mesedetan erabili izan dutena eta, zalantzarik ez gero, ondasun familiarra potolotzeko baliatu izan direla politikaz. Baina egia ere bada, Ali aitak (1979),  Shahnawaz semeak (1985) eta Benazir alabak (2007) larrutik ordaindu dutela euren ekintza publikoa.

Auskalo heriotzak edozein jarrera erredimitzeko balio ote duen baina, gutxienik, zer pentsa ematen du.

Su promotor, el empresario, editor y político guipuzcoano, Rafael Picavea (Oiartzun, 1867 – París, 1946), buen conocedor tanto del entramado industrial como de los ambientes intelectuales de la época, quiso ofrecer “un libro de enseñanza elemental de arte, de geografía y de historia del país; enseñanza entretenidamente interesante: un modo pedagógico de difusión de cultura popular” que sirviera de aliciente a las nuevas generaciones. 

Para ello, se valió de las más modernas técnicas de fotograbado y recopiló una semblanza fotográfica de todos y cada uno de los 93 pueblos guipuzcoanos. Picavea no se conformó con plasmar las calles y edificios más significativos de cada población sino que, llevado de su vocación periodística, reunió y fotografió a las autoridades locales, tanto civiles como religiosas y militares, desde alcaldes y concejales, hasta párrocos y coadjutores, pasando por mikeletes, guardias civiles y miembros de las bandas de música. Además, convencido de la importancia de tejido empresarial, fotografió también algunas de las instalaciones industriales más representativas de la época e incorporó anuncios publicitarios de algunas de ellas.

El Álbum se completa con artículos de poetas y escritores guipuzcoanos del  momento y ofrece una página entera dedicada al pintor eibarrés Ignacio Zuloaga. Asimismo se dedican reportajes a algunas de las grandes empresas guipuzcoanas, se hace constar la pujanza de la hostelería donostiarra  y de las navieras guipuzcoanas, y no faltan los oportunos retratos protocolarios de las autoridades de la Diputación Foral, el poder judicial, los títulos nobiliarios y la monarquía española.

Eibar, hace 90 años

El Álbum dedica una sola página a la mayoría de los municipios guipuzcoanos. Eibar, con seis páginas, es, después de San Sebastián, la población que más espacio merece,  de donde se deduce que su prevalencia dentro del territorio guipuzcoano  es muy anterior al boom industrial de la posguerra.

La primera página se abre con una amplia fotografía de la plaza de Untzaga (entonces Alfonso XIII). Una plaza en la que no está aún la Casa del Pueblo, aparece el antiguo kiosco de la música, de hierro forjado, y se ve sin dificultad la plaza de toros, luego escondida tras sucesivas edificaciones en la carretera de Elgeta y Zezenbide.  La página se completa con las fotos de la Escuela de Armería, Alhóndiga, Probadero de Armas, Salón Teatro, Laboratorio Municipal y antigua Plaza del Mercado.

Las páginas segunda y tercera recogen una veintena de fotografías de los prohombres (no hay ninguna mujer) de la vida eibarresa. Así, Cristóbal Echaniz, juez municipal; Julián Echevarría, director de la Escuela de Armería; Joaquin Orbea, jefe de policía; José María Ojanguren, jefe de bomberos; Niceto Muguruza, director del Laboratorio Municipal; Martín Ezquiaga, primer promotor de la Escuela de Armería; maestros de escuela como Antonio de la Torre y Eusebio Barrios, y médicos como Ciriaco Aguirre y Heraclio Echevarría. También se recoge una fotografía del párroco Agustín Embil, rodeado de seis de sus coadjutores. Se da la circunstancia de que todos los civiles, sin excepción, llevan bigote, mientras que ninguno de los sacerdotes lo tiene.

Estas dos mismas páginas aparecen también ilustradas con fotografías de puntos urbanos hoy inexistentes o irreconocibles, como el arco de Pagey, Elgeta-kale, el puente de Urkusua o la casa solar de Gisasola. Asimismo, se ofrecen muestras de algunas obras de joyas y grabados eibarreses, así como una instantánea de la romería de Ixua.

El alcalde Santiago Astigarraga y todos y cada uno de los 15 concejales del Ayuntamiento encabezan la cuarta página, donde también aparecen otras personalidades como Ildelfonso Irusta, director de la Banda Municipal; Alejando Astaburuaga, notario; Nicasio Peña, jefe de telégrafos; Esteban Aseguinolaza, sarjento de mikeletes; Mariano Huertas, sargento de la Guardia Civil y otros cargos públicos, así como el pintor Ignacio Zuloaga y el pelotari Indalecio Sarasqueta, “Txikito de Eibar”. Tampoco falta José Erquicia, conserje del Ayuntamiento.

Las dos últimas páginas están cubiertas íntegramente por publicidad de las fábricas de armas de fuego Victor Sarasqueta, GAC y Orbea, con algunas muestras de sus talleres y productos.  En los dos últimos casos se ofrecen las fotografías de sus fundadores: Francisco Gárate, José Francisco Anitua y Manuel Gárate, por parte de GAC, y de los hermanos Juan Manuel, Mateo y Casimiro Orbea, por parte de Orbea y Compañía, que a la sazón tenía sucursales en Buenos Aires, Cádiz y Tánger y ocupaba a 500 trabajadores en su planta matriz de Eibar.

Revista EIBAR. III Época - Año 52 - Núm. 60 - 2004ko Sanjuanak

Oraintsu irakurri berri dut liburu hori (Antonio Maria Labayen, 1898-1994). Elizondotik Irunera doan bidean, gruaren zain nengoela. Aurrez aurre Bidasoa eta gainean, dindilizka, Biriatu herri polita nituela; hantxe pot eginda, egundainoko okerrarekin motorra izorratu jatan eta. Izan ere, nahiko ku-ku auto marka batzuen ibilera.

Baina jarrai deidan kukuarekin, Eibarko kukuaz batez ere. Hain zuzen ere, ba ote da Eibar baino herri kukuzaleagorik. Nahikoa eta larregi esan gura du gorago aipatutako esaera zaharrak:  Eibarko txitia, oilua. Hala ere horrela jarraitzen ote du? Badirudi ezetz, gaur beste edozein herri --nahiz kulturaz, nahiz industriaz, nahiz soldataz, nahiz edozertaz--  gu bezain dala ez du inork ukatuko. “Historia de España“rena daukagu guk ere: Izana, lehena.

Ez dugu ostera hortan geratzerik, ezer lotu nahi badugu, aurrera jarraitu beharko dugu. Lehengoarekin ezer gutxi lortuko dugu. Aurrera ez doana hila da, eta atzera doana zer esanik ez, areago, bizirik lurperatua.

Halakoren bat geratzen jaku guri ere, kukukerietan dihardugularik. Ez gara konturatzen lehengoarekin jai dagoela, sasoi bakoitzak bere lorea duela edo behar duela, eta lore hori guk geuk erein behar dugula.

Betiko leloak aipatu ohi ditugu. Eibartarrok, nork daki zer garala, jatorrak inor ez bestean, tresnen izenak euskeraz darabilguzela (barautza eta bizpahiru gehiago), eta era hontako amaikatxo alferriko jardun. Ahoz kanpo baino, ahoz barru ezer garan jakin  beharra dugu, eta zer garan baino zer izan behar dugun gehiago komeni jaku jakin.

Guztiok gara, gutxi edo asko, kulturazale. Ez dugu erraz bere burua kulturazaletzat ez daukanik aurkituko. Hala ere, zenbat dira bizieraz eta egitez zaletasun hori agertzen dutenak? Ez dugu gure herriko kultura arazoetan zenbatek jardun ohi duten baino ikusterik. Eta zer esan kultura hori euskal kultura edo euskeraz badatorku? Non dugu ba zorioneko zaletasun hori?

Igaro berri dan maiatzean, lau hitzaldi izan genduzen zein baino zein interesgarriagoak. Batzuen iritziz, izan eitekezen beste gai batzuk lilluragarriagoak, gazteriarentzat batez ere, hala ere ez deuskue horrelako horiek bide egokiagorik erakusten. Errazena besteen iritziak zapuztea da, ezertxo ere eskeini bagerik. Gainera, hitzaldietara agertu ez zirenak ba ote dute ezer esatekorik. Hobe leukete isilik egon.

Jarrai deidan haririk galtzeke. Ninoanez, maiatzaren lau ostiraletan beste honenbeste hitzaldi izan genduzen S.C.R. Arraten, eta azkeneko egunean ezezik, aurreko hiruretan berrogeitamarren bat lagun bildu ginan soil soilik. Berrogeitak soilik ote gara ba Eibarko euskaltzaleak? Non dira ba kalean kukuka jardun ohi dutenak? Hain zuzen, non dira jaialdiak betetzen dituzten euskaltzale zaratatsuok? Non dira orain hogeitamabost urteko gudari eta abertzaleak, non bere seme-alabak? Non dira gazte erreboluzinolariak, eta folklorekeriari amorru bizia deutseenak? Non dira apaiz, fraile eta monja euskaldunak, non kultura elkarteen zuzendariak, non euskal arazoetako arduradunak, non artista eibartarra?

Ez dakidan inor etorri atxakiaren bat aipatzen. Batzuren batzuk errazoizkoak badira ere, gehienak ez dira entzutekoak ere. Azkenengo hitzaldiak, Euskera Idatziaren Batasunari buruzkoa, izan zuen harrera “dexente“ samarra (ehunen bat entzule, ohorezko gela eta bertan linierrik ez) salba gaitzake erridikulutik.

Izenak eta esanak, izanak baino gehiago arduratzen gaituzte. Eta horrela jarraituz, herri bezala zuzen zuzen hobira goaz, eta ”entierro zibillaz“ gainera. Honegaitik ba, ez dut uste txokatuko jatzuenik, hasieran bezala, behin eta berriz badinotsuet: California ku-ku, Eibar ka-ka.

 El nuevo modelo de desarrollo se fundamenta en un proceso acumulativo de construcción territorial del conjunto de los recursos, tanto de las empresas ubicadas como de los demás operadores públicos y privados. Todos ellos se convierten en fuerzas locales de crecimiento e innovación cada vez más globales y, al mismo tiempo, más obligadas a implicarse en el entorno y a adoptar comportamientos de anclaje territorial. En palabras de Michael Porter: "En una economía global, las ventajas competitivas duraderas se basan cada vez más en aspectos locales (saber hacer, relaciones, motivación) que los competidores distantes no pueden igualar".

Los activos tangibles, como la tecnología, el capital, la mano de obra o las infraestructuras, se adquieren y se adaptan de un país a otro, dejando de ser una ventaja competitiva en determinado plazo de tiempo.  Por el contrario, son los activos intangibles los que harán posible que una región o país sea diferente al resto, ya que son activos menos "visibles" y más difíciles de imitar o adquirir de otros entornos.

El desafío, por tanto,  se encuentra en desarrollar aquellos factores intrínsecos del propio país que difícilmente son trasladables y que suponen la esencia de su ventaja competitiva, como su cultura, su identidad, su conocimiento (tanto de las personas como de las organizaciones), su creatividad, su preocupación social, su nivel de apertura y tolerancia.

Por encima de otras valoraciones coyunturales, el entorno vasco responde a una identidad histórica donde se conjuga la tradición con la innovación. Un país capaz de preservar una de las lenguas más antiguas de Europa y, al mismo tiempo, de construir el Guggenheim Museoa como símbolo mundial de innovación.

Un entorno sugerente, de calidad y competitividad, natural y selecto, con pasado histórico y futuro económico. Un entorno de gran humanidad y alto valor añadido.

Mugabako Europak 24 estatu biltzen ditu honez gero --3,6 milioi kilometro karratu eta 404 milioi lagun—  Schengen eremuaren barruan. Kanpoan gelditu nahi izan dute oraingoz Britainiar Erresumak eta Irlandak, eta barruan dira, berriz, Norvegia eta Islandia, Europako Batasunaren partaide izan ez arren.

Oraindik ez dira 60 urte, Bigarren Mundu Gerra amaitu ostean (1945) Robert Schumanek Europako Batasunaren lehen oinarriak jarri zituela (1950). Geroztik  Europak hamaika urraspide jorratu ditu --ez beti nahi bezain egokienak-- baina, jira eta buelta, munduko egitasmo politikorik baketsuena, aurreratuena eta gizatiarrena osatu ahal izan du. 

Euskaldunok ez gara inoiz mugazale izan. 1820 urterarte, gure Hegoaldeko mugak Balmasedatik Tuteraraino zihoazen. Baina Espainiako gobernuak Ebroko aduanak Bidasoara pasatzea erabaki zuen eta Gipuzkoako Diputazioak kontrako jarrera  jakinerazi zion 1837an: “Tal vez llegará un tiempo en que las potencias, que van modificando mucho el ramo de las aduanas, las supriman todas por común acuerdo y utilidad”.

Jakina, Espainiako gobernua omen zen orduan aurrerakoia eta Gipuzkoako Diputazioa, berriz, atzerakoia. Baina, 170 urte geroago, Schengen-eko hitzarmenak etorri behar izan du bakoitza bere lekuan jartzeko.

Deia, 2007.12.24 

Es un hecho sabido que los vascos venimos diciendo “aita” desde tiempo inmemorial. Lo que no es tan sabido es que tampoco en esto somos muy originales. Lo cierto es que celtas, germanos, eslavos y otros muchos pueblos de Asia y América lo dicen más o menos parecido. También suena familiar en sánscrito (lengua indoaria más antigua) tatáh; los pueblos aimara de Sudamérica dicen tata; los turcos, ata;  húngaros o magiares,  atya;  mozárabes, dedé; árabes, dada; ingleses, dad... etc. Por el contrario, atta tiene sentido de abuelo en latín antiguo, griego y gótico, de donde el popular nombre del bárbaro y fiero Attila no es más que un diminutivo similar a “abuelito” o “aittitta”.

Aunque pueda ahora sorprender, es un hecho probado que la forma taita tuvo durante siglos gran arraigo en España. Juan de Pineda citaba en 1589 que, en Castilla, “lo primero que los niños aprenden decir para con los padres es taita,  y lo primero que saben decir a las madres es mama”.  Asimismo, cinco siglos antes, el término de aita aparece ya en un documento de Asturias de 1063.

Lingüistas de reconocido prestigio han tratado en profundidad el tema y los profesores Joan Corominas y José A. Pascual (Diccionario Etimológico Castellano e Hispánico. Madrid, 1982) aseguran que “resulta de un cruce entre la voz latina tata y la vasca antigua y moderna aita, de cuya existencia ya tenemos testimonios en el siglo X”. A este respecto, el erudito Menéndez Pidal (Orígenes del español, 1926) advierte el origen de aita en la forma vasco-iberista de eita, mientras que según Luis Mitxelena (Euskera, 1956) la forma actual, aita, sin cambio alguno, es una de las palabras más antiguas del propio euskera.

Las formas aita o taita se reflejan también en el término ta-ta, que en algunos países de America Latina se refiere a la hermana mayor y que en España se atribuye a nodriza o chica de servicio. De ta-ta pasa a tta-tta (chacha), como en euskera eibarrés aita pasa a  pronunciarse aitxa.

Pero, con todo, la pregunta inicial está aún pendiente. ¿Por qué los niños vascos aprenden a decir aita y no, por ejemplo, papá? La verdad es que prácticamente todos los niños, hayan nacido en familias vascoparlantes o no, empiezan diciendo tta-tta y mma-mma, entre otras cosas porque son las sílabas que les resultan instintivamente más fáciles de decir y repetir. El resto lo hace el entorno familiar. Es la influencia consciente o inconsciente de sus padres y abuelos los que les corrigen y dirigen hacia las formas que sus progenitores entienden más lógicas y afectivas. Para unos serán at--ta y am-ma, y para otros pa-pa y ma-ma. Pero no son los niños o niñas los que los eligen. Simplemente aprenden a decir lo que se les propone.

Revista EIBAR. III Epoca - Año 55 - Número 80 - 2007ko Gabonak

Betikoa. Zenbaitek esango du Nafarroako baldintzetan ez dagoela euskararen  alde ezer egiterik, bertako Euskararen Legea aldatzen ez den artean alferrik dela ezertan hastea. UPNri jokoa egitea besterik ez dela, eta euskal hiztegi sasi-iraultzailea erabiliez gero: kolaborazionismo hutsa.

Beste zenbaitek esango du, ostera, edozein euskaltzale Euskararen Nafar Institutuaren zuzendari jartzea berez dela, besterik gabe, aurrerabidea. UPNek erabaki hori hartu behar izana Nafarroako euskaltzale guztien garaipena dela. Eta, txarrenean ere, nor euskaltzalea baino egokiagorik Legerik ziztrinenari jariorik naroena ateratzeko?

Botilla erdi betea ala erdi hutsa. Filosofia biak oso sustraituak daude gurean. Sustraituak eta kontrajarriak. Zenbait beti gertu, aukerarik murritzenaz baliatzeko. Beste hainbat  beti prest, “zenbat eta txartoago hobe” leloa aldarrikatzeko

Manuel Irujo nafarrari galdetu genion behin kazetariok ia zer arraio egiten zuten jeltzaleek nazioarteko batzarretan, Ipar Ameriketako Estatu Batuek frankismoa bedeinkatzen zuten garai ilunetan. Eta Lizarrako semeak erantzun: “Egin egin, nahi genuen baino gutxiago, baina egon egin behar genuen”.

Goiz kronika. Euskadi Irratia, 2007-12-18

Jakina hori ez dela gertatuko, gertatuko balitz  sekulako iskanbila sortuko litzatekeela, alderdiek kontuak eskatuko lizkioketela Gobernuari eta, beti ere, Espainiako Federazioaren presidenteak ez lukeela turroirik karguan jango. Ba, Euskadiko Federazioaren lehendakariak horixe egin du eta ez da ezer pasatu.

Bai. Euskadiko Futbol Federazioaren lehendakaria prentsaurrean agertu zen  Gaboneroko partidoaren berri emateko eta, Kataluniaren kontra jokatuko duela informatzeaz gainera, bat-batean jakinerazi zuen San Mamesen zelairatuko  den taldea ez dela “Euskadi“ izango, “Euskal Herria“ baino, zenbait jokalarik nahiago omen duelako. Tira, onenean ere, ez da serioa.

Nik ez dakit Herri honen izenak Eskual Herria, Euskal Herria, Baskonia, Euskaria, Euskadi ala Euzkadi izan behar ote duen. Dakienak esan dezala. Baina, bitartean, hiru gauza garbi dauzkat.

Bat. Eten barik memoria historikoa aipatzen dugun Herri honetan ez dagoela Euskadiko Futbol Taldeak 70 urtez izan duen izen ofiziala prentsaurrean aldatzerik. Bi, partidua antolatzen duen Federazioa ez dela Euskal Herrikoa, Euskadikoa baino, eta ez badu bere izenean sinestean hobe duela aurrenik izenez aldatzea. Eta, hiru, federazioa dela jokalariak gonbidatzen dituena, futbolean egiteko, ez gonbidatzailearen izena aldatzeko. Eta, noizbait “selección vasco-navarra” edo gustukoago balute?

Deia, 2007.12.17