Handik egun gutxira, La Vanguardiako beste zutabegile batek, Màrius Serrak, Sabelotodo Morán artikulua dedikatu zion. Bertan, Moránek berriki publikatu duen La decadencia de Cataluña. Contada por un charnego artikuluen bilduman dauden hainbat akats aipatzen zituen. Katalanez egindakoak, kasu honetan. Tartean, Pasqual Maragall-en izena.

Hori eta beste txorakeria batzuk kontatzeko asmoa nuen, baina arratsaldean Ion Ansaren tuit bat irakurri dut eta loturan egin dut klik. "No sabemos nada. Se dijo que un comedor social, un banco de alimentos..." Eta tripako mina hasi zait.

Hau da, Una apuesta alimentaria diferente testuan irakurri dudanez Donostiako Alde Zaharrean hutsik dagoen Zorroaga Patronatuko lokal bat garbitzen hasi dira bertan, Gureak-ekin batera, janaria banatzen hasteko (oraindik zehazteke dagoen formula baten bidez). Udala ere tartean dago.

Bizilagun batzuk aztoratu egin dira eta tabernetan idatzi anonimo batzuk banatu dituzte, sinadura eske. Tartean, hiru perla hauek:

"¿Dónde está la posibilidad de consulta y participación?"

"Si la intención del Ayuntamiento sigue adelante nos conocerán como los vecinos del comedor de la Parte Vieja y no por los de la calle Pescadería".

"No estamos en contra de los comedores sociales -puntualiza este escrito- pero seguro que el Ayuntamiento y Zorroaga tienen otros locales mejor ubicados y apropiados que una calle estrecha y pequeña como Pescadería".

Pasa den gabonetan Madrilen ikusitako irudiak etorri zaizkit gogora. Jende mordoa eliza bateko komedorean. Zai. Gran Vía kaletik gertu, oso gertu. Gu denok kontsumismoaren itsasoan murgiltzen ginen bitartean.

Eta nik nire burua ikusi nuen ilara hartan. Horrelako egoera batetik gertu egon gaitezkeelako. Oso gertu.

Zer kalte egiten dio Donostiako Alde Zaharrari horrelako lokal batek?

Hoy no quería escribir de esto, este apunte en castellano

Batekin eta bestearekin, dena dela, espoilerrak ebitatu izan ditut Game of Thrones-eko 3. denboraldian (salbu eta detaile batean: banekin atal jakin batean sarraski handi bat zetorrela pertsonaia zentral bat edo beste ezabatu behar zituena, baina ez nekien zehazki nor eta nola). Ondo dago Tronuen Jokoa. Eraztunen Jauna bezala, baina titi eta ipurdiekin. Eta odol esplizitua. Telesaila ikusi ahal izan dut aurtengo udaberrian, atalak AEBetan eman eta egun gutxira, euskarazko azpidatziekin (ez kalitate onenekoekin) eta meme eta halakoen jokoan sartuta, baina inori ezer zapuztu barik. Sarean ezagutzen dudan batek baino gehiagok jarraitu du antzeratsu telesaila, eta gehienak ere kontziente dira espoilerrak zabaltzea ez dela ona. Ondo portatzen gara.

Hala ere, badago espoilerrak aurreratzean halako gusto maltzur bat ere, erresistitzea zaila dela batzuetan. Duela gutxi ikusitako film batean konprobatu dut. Urte Berri On Amona ikusi nuen seme-alabekin. Haiek ikusia zuten lehenago ere eta... tira, 9 urteko neskato batek ezin dio tentaldiari agoantatu eta bere aitaren aurrean filmaren trama etengabe zapuztu eta zapuztu. Nire alabak bere aita maite du, eta ez du haserretzerik nahi, baina fikzio onak badu zerbait kutsagarria, maltzurra bada bereziki, ikuslea ere maltzur bihurtzeko, eta alde horretatik filmak guztiz gaiztotu zidan neskatoa. Eszena kolpe bakoitza zapuztu zidan, sistematikoki, espoilerrak ere dosifikatuz, ez guztia bat-batean, baizik eta detaile bakoitza tokatzen zenean.

Urte Berri On Amona ere gustatu zitzaidan, guztiarekin. Euskal kostunbrismotik Game of Thrones-era aldea dago, baina maltzurkeriaren erretratuak lortzen ditu bietan fikzioak, ondo lortu ere.

Soilik interesatzen zait trauma erakusten duen literatura; eta Gorka Bereziartuak Argia-n egin zion elkarrizketan: ez dut apaizei buruzko libururik idatzi traumatikoa izan zaidalako.

Azkena: sarritan esan izan du oso oroimen txarra duela, horregatik idazten duela, gogoratutakoa ahaztu ahal izateko…

Lehengoan Bakioko batzokian bazkaldu nuen (bazkaltzen ari nintzela gizon heldu batek zerbitzariari: ‘no es por nada pero tenéis mal escrito en el menú: no es albóndigas, con be, ez almóndigas, con eme’; ‘gracias, en seguida lo corregimos’).

El Correo-n, Idoia Estornés-i elkarrizketa. Saizarbitoriaz dio: “además de literato excepcional es otro memorión que guarda un arcano en sus mientes”.

Sinesgarria da, egiantzekoa.

Eta aldi berean ulergarria da bere burua erakusteaz batera ezkutatzeko Saizarbitoriaren joera, hurbiltzen zaion jendea despistatzekoa. Neurotiko obsesiboek ia inoiz ez dute beren arazoez hitz egiten, lotsagarriak zaizkie. Ez dago neurotiko obsesibo exhibizionistarik. Literatur fikzioaren disimulua gorabehera, alde patologiko horren berri ematera ausartzeak balio berezia ematen dio donostiarraren obrari.

Kalean aurkitu eta nekez sumatuko diozu neurotiko obsesiboari oinazea, ikaragarria izan litekeen arren. Oro har, komikotzat jotzen ditugu “Bihotz bi”ko entziklopedistaren arrazoibideak, eldarniozko logika hori, haren ezinegona. Neurotiko obsesibo batek irakurriko balu, ostera, arrazoibide, ezinegon eta logika horren azpian dagoen sufrikario itzelaren berri eman ahalko lizuke. Baina ez dizu emango, ez baitu nahiko bere eritasuna igar dakion. Dena den, terrore psikologikoko nobela gisa ere irakur liteke “Bihotz bi”, nola Floraren azalean jarrita, hala entziklopedistaren antsietatean.

Idazle franko da neurotiko obsesibo. Saizarbitoriak dio idazle askok neurosiak eragin oinazetik ihesi idazten duela (Martin). Beti horrela balitz, primeran. Zoritxarrez, berez zoriontsu samarra izateko jaio den jendea arrazoi ergelengatik idazketaren eta argitaratzearen atzaparretan erori eta neurotizatu egiten da. Hainbat eta hainbat lagunen bizitza izorratu du idatzi behar aizun horrek. Erantsi irakurleen eta adituen arretaz jabetzeko idazleen arteko lehia estresagarria.

Neurotiko obsesiboak, maitale gisa, maitearen arreta etengabe nahi du bereganatu, maitearen eskaera hori du benetako desiragai. Maitatu baino nahiago du maitatua izan. Eta idazle gisa, berdintsu: adituen eta irakurleen arreta bereganatu nahi du, irakurleen eskaera hori irrikatzen du. Korapilo horietan harrapaturik, idazlea kexu izaten da bere obraz mintzatzeko eskatzen diotelarik, horrela ezin baitu benetakotasunean behar bezala kontzentratu. Eta benetakotasuna ez ei du barnebiltzen eta adierazten obrak baizik. Hala ere, idazlea garrazkiago da kexu inork ez badio deus eskatzen. Eta berari beharrean besteren bati eskatzea zaio jasangaitzena. Halatan, idazleek umore krudela darabilte elkarren aurka atzetik dihardutelarik. “La abuelita” da Atxagaren ezizena Madrilgo zirkulu literarioetan.

Idazleena baino patetikoagoa da, edozein gisaz, bertsolarien kasua, barne gatazkak ezkutatzeko urduritasuna dela eta, ikastetxe pribatuen ildotik. Tamal handia, herriak gustura entzungo bailituzke, besteak beste, Sarasuaren mesianismoaz han-hemenka botatzen dituztenak.

Idazleek badute, halaber, bertsolarienean ageri ez den ezaugarri bat: ospea eta sariak elkarri eskaintzeko joera, soilik biologiak eraginiko kalteren baten eztigarri izan daitezkeen heinean. Aukera handiagoa duzu kolegen begirunea zeureganatzeko herrena baldin bazara, epileptikoa, konkorduna, betokerra, Asperger, tuberkulosoa, potrobakarra, oso txikia, oso asimetrikoa, antzua, edo alkoholikoa bederen, edo emakumea. Pena ematea da kontua.

Bestela, sarkintzat joko zaituzte. Idazle epaileek kanpotik begiratu eta “hau ez duk gutarra, ez dik aski sufritzen” erabakiko dute, “ez dik ezer konpentsatu beharrik, inpostore alaena”. Jesukristoren Mendiko Hitzaldietan bezalaxe: “zoriontsuak zuek, tararen baten jabeak, zuena izango baita zeruko erresuma. Eta zoritxarrekoak zuek, osasuntsuak, amaigabeko eternitatea igaroko baituzue putzuan”. Dramarik larriena, literatoen estima lortu nahi baina ikusgaitza izatea zure eritasuna, eta pudoreak jendaurrean aitortzeko kemena itotzea. Odoluzki permanenteekin gertatu izan da euskal sistema literarioan. Eternitatea putzuan eta gainera ezin eseri.

Garai batean, ospe bila zebilen idazle osasuntsuak pneumonia hilgarria zuela zabaltzen zuen, katarro soila izanagatik; bolada batez arrakastatsu gertatu zen trikimailua, hiruzpalau sari potolo erabaki zituen, baina ospe partitzaileek antzeman diote eta orain zorrotzago dabiltza. Berrikiago, poeta metafisiko batek burua ezker-eskuin eta begi-ahoak tik arraroz mugitzeari ekin dio, atzeratua bailitzan, baina dagoeneko desmaskaratu dute.

 Dagoen-dagoenean bere kasa utzi, maldan behera.

 Epeka ixteko zorian abiatu, ingurunea eraberritu eta herritaren erabilpenerako egokitu.

 Kai eta nasa berriak Jaizkibel barreneko itsasbazterrean eraiki eta barruko portualde guztia eraberritu eta hiritu.

Segurutik hiru aukeretako bakoitzak alde onak eta txarrak ditu, eta nork bere eskubidea du hobetzat jotzen duenaren alde azaltzeko. Baina, zein nahi delarik aukera, nahitaezko da kontuan hartzea zertzelada bi:

 Azken txostenaren ondorioa ez da berria. Barrena hamar urte zahar da. Erabakiak hartu egin behar dira, eta erabakiak hartzea ez da, antza, gipuzkoarren dohainik handiena.

 Erabakiak ez dira neutroak. Ezin da solomoa eskatu eta zurrupatu nahi izan… biak ezin.

Ingurumen-baldintzak ezin dira alboratu, ahaztu ezin den bezalaxe portuak Pasaialdeko 6.000 lanpostu (2010) inguru eragiten dituela, eskualdeko enpresen lehiakortasuna areagotu eta, zergatan, 70 milioi euro besteko diru-sarrerak bideratu.

Heldutasunari zein erantzukizunari darie erabakiak hartu beharra. Eta, gero gerotan, zer egin jakinezta noraezean geratzea ere erabakia da. Bigarren eta hirugarren aukerak uxatzea lehenengoaren hautua egitea besterik ez da. Eta, ez ahaztu, aurrenengo aukera dela, hain zuzen, batere etorkizunik ez duena.

Nik ondo ulertu badut, berandu baino lehen Pasaiak barruko portu komertziala galduko du, eta ingurugune guztia eraberritu eta hiritu beharko du, kanpoko kaiak eta nasak egin edo ez. Beste modu batez esanda, pasaitarren hautabide bakarra zera da: ala barruko portu zaharra aisileku bihurtu eta kitto, ala barruko portu zaharra aisileku bihurtzeaz gainera kanpoan portu berria eraiki.

Ni ez naiz pasaitarra eta azken bolada honetan ez dakit Gipuzkoak merezi nauen ere. Baina ez du balio beti bizkaitarren enbidiaz bizi izatea, bizkaitarrek denetik dutela behin eta berriz esatea eta, aldi berean, Gipuzkoako portua ixtea. Nik ez ditut bizkaitarrak imajinatzen Bilboko portua ixten.

Ezkerraldean, kai eta nasa berrien egitasmoa, Jaizkibel barrenean. Eskuinean, Pasaia eta egungo portua

Horrenbestez, herria, ia-ia osorik, gerra ondoren berreraikitakoa da, eta nabarmena da 50 eta 60ko hamarkadetako arkitektura berezi hori, Beasaingo Oriamendi, San Inazio, Nekolalde edo Foru kaleetakoa gogoraraz dezakeena. Atrebentzia handi samarra izan daiteke Beasain xaxtar apala eta foruen hiria konparatzea, nahiz eta gure pergolek Gernikako Arbolaren Pasealekua izen ofiziala eraman (orduko tamainaz, itxuraz eta feriaren garrantziaz, Ordiziarekin izango luke zerikusi handiagoa). Hala ere, eraikuntza zaharren alerik ere zutik ez uzte horretan parekoak gertatzen dira biak: gurean ere, eliza eta Igartza kenduta, gerra ondokoak ditugu ia etxe guztiak; diferentzia txiki baina inportante batekin: Gernika txikitzea, von Richtofen jeneral alemaniarrak gidatu zuen, Emilio Mola jeneral espainiarrarekin elkar hartuta; Beasaingo etxe zaharrak –Nafarroa Etorbidean, Kale Nagusian edo Andra Mari kalean, esate baterako, baina ez hor bakarrik– banan-banan eraistea, berriz, Diruzalekeria eta Axolagabekeria jeneralek ekarri dute: batzuen negozio-goseak, beste batzuen utzikeriak edo ez ikusiarena egiteak, eta gehienon sentiberatasun eskasak gure ondare historiko eta kulturala zaintzeko.

Esajeratzen ari naizela? Bai noski, eta jakinaren gainean, ea begiak zabaltzeko gauza garen. Egindako kalteak gehienetan ez du erremediorik: Batzokiko frontoia, adibidez, betiko galdu dugu. Beste batzuetan, berriz, ezegitekoa erdibidean geratu da: San Martin basilikari erantsitako zatarkeria hori egunen batean behera botako duten esperantza daukat, ondo bidean. Eta oraindik zutik dugun hirigune historikoa zaindu dezagun, arren: Bideluze kalea, adibidez, edo garai bateko arkitektura industrialetik geratzen zaiguna, Olaran eta beste; baita kalearen eta mendiaren arteko muga egiten duten baserri apurrak ere: Errekarte Haundi, Telleri…

Izan ere, Gernikak behintzat hiri martiriaren lustrea eta epika irabazi zituen txikizioaren ordainetan; Beasainen, aldiz, arbasoen baserria bota eta haren lekuan txalet hortera handi usteko bat egiten duen aberats berriaren pare geratzeko arriskua dugu, besteen barregarri eta geure lotsagarri.

(Goierritarra aldizkarian argitaratua, 2013-06-14)

1.- Internetek isolatu, alienatu, deprimitu egiten du.

Justu kontrakoa: internet erabiltzeak soziabilitatea areagotzen du, bai sare barruan bai handik kanpo. Sare sozialek balio dute saretik kanpo sortutako loturak mantentzeko eta harremanetarako aukera berriak sortzen dituzte.

BCS Institutek, mundu mailako mostra baten bidez, Internet eta zoriontasunaren arteko harreman zuzena aurkitu zuen. Zergatia: soziabilitatea eta jabekuntza (empoderamiento) areagotzen ditu.

2.- Eten digitala.

Herrialde garatuetan, Interneterako sarbidea % 70-90 artekoa da eta %85 gainditzen du 60 urtetik azpiko populazio helduaren artean. Une honetan, munduan 2.800 milioi Internet erabiltzaile daude eta 6.700 milioi mugikor erabiltzaile. Beraz, jendea konektatuta dago.

Desberdintasunak, desorekak daude, baina desoreka horiek errenta edota ondarearen kasuan baino txikiagoak dira.

3.- Internetek haurrak gaizki hezitzen ditu, klasean eta etxean atentzioa galtzen dute.

Azterketen arabera, eskola ez da (nahiz irakasleak saiatu) garai digitaleko pedagogian sartzeko gai izan eta testu-liburu, negozio editoriala eta ideologia ofizialei lotuta dago oraindik.

Emaitza: Kultura digitalaren sormenean erabat murgilduta dauden gazteak asko aspertzen dira klasean. Gure kultura jasotakoaren transmisio diziplinatuan oinarrituta dagoenez, gaizki ikusita dago haurrek beren kabuz pentsatzea.

4.- Hezkuntza unibertsitario birtualak kalitate gutxiago dauka irakaslearekin harremanik ez dagoelako.

Unibertsitate tradizionaletan irakaslearekin dagoen harremana askoz ere txikiagoa da. Gainera, hezkuntza birtuala, batez ere, jende helduari begira egina dago eta hori gabe ezingo lukete ikasi ezta birziklatu ere.

5.- Internet Anai Handia da: dena jakin eta zelatatu egiten da.

Zaila dago pribatutasuna Interneten, baina badakigu abusuen salaketa, mugimendu sozialak eta diktaduren kontrako erresistentziak oinarrizko erreminta dutela Internet. Zelatariak zelatatuak izaten dira.

6.- Interneteko informazioa ez da fidagarria.

Informazio asko ez da fidagarria, baina noski dagoela fidagarria den informazioa. Gauza bera gertatzen da ohiko komunikabideekin, baina Interneten komentatu eta zuzendu daiteke hainbat informazio ekoizleren parte-hartzearekin.

7.- Internetek biolentzia, terrorismoa, pornografia, sexismoa eta beste hainbat aberrazio eragiten ditu.

Gaitz hauek gure gizartearenak dira eta, beraz, Interneten ere badaude. Biralitateak arriskuak handitzen ditu, baina Internet askatasuna da eta askatasun horren erabilera garenaren isla da. Beraz, gu geu gara aldatu behar garenak.

Castellsek honako webgune hauetan, besteak beste, arakatzeko gomendioa egiten du:

World Internet Project, Pew Internet, Oxford Internet Institute, Projecte Internet Catalunya (UOC).

Tira, ekitaldi ikusten ari nintzela aste honetan Amelia Barquinen Kinka blogeko post honen harira twitterren dantzaz izan den elkartrukeaz gogoratu, eta buruari buleta batzuk eragin zizkidan.

Kontua da Barquinek generoaz diharduela, zein markatuta dagoen euskal dantzetan dio. Arrazoia du, arropak dantza askotan oso desberdinak eta markatuak dira, eta bikoteak neska-mutil dira. Ados.

Gutxi dakit queer teoriaz, gutxi dantzaz. Baina nire hausnarketa bide batzuetatik joan zen, aurrejoa gogoan. Eta badauka generoarekin zerikusia: mutil falta eta gizartearen aldaketa.

Dantza taldeetan mutil falta ikaragarria dago, ostiralekoa ikustea besterik ez zegoen. Gure sasoian hori ere pairatu genuen (dantza mistoak nagusiagoak ginenean egiten baikenituen, baina nagusitu ahala mutilak desagertu, beraz Kaskarot, for ever)

Badakizue, futbolak kentzen zizkigun mutilak, dantza nesken kontua omen delako, femeninoa. Benetako gizon batek egiten ez duena, arrosaz janztea bezalakoa. Emakumeen kontua izaki, arbuiagarria.

Baina paradoxikoena da Hego Euskal Herrian, gutxienez (ez naiz ausartzen Iparraldeaz berba egitera, agian oraindik ere Zuberoan hala delako), gizonak zirela dantzariak, rol hori eurei zegokien, eta dantzari ona izatea, ohorea zen, gaur egunean futbol taldeko goleatzailea izatea lakoxea. are gehiago, Gipuzkoako dantzen errepertorioan ez zegoen espezifikoki emakumeendako zirenak, plazetako fandango eta arin-ariez gain (hauek mistoak). Neskek dantza egin zezaten mutilen batzuk hartu eta guk dantzatu! Hor ere plazaren konkista. Dudarik ez dago, dantza horiek (eta beste batzuk) gizon, emakume zein mistoan egin daitezkeela, gura den moduan!

Tapia eta Leturiak "Bizkaiko kopla zaharrak" disko zoragarrian Banango abestian laugarren koplan hauxe dio: "txapel gorridun mutil horrexek krabeliñie dirudi". Imajina zenezakete gaur egun gizonezko bat krabelinarekin konparatzen? Ez, ezta? Ez da batere maskulinoa! Bada, antza, hemen bai.

Zer gertatu zaigu Euskal herrian? Zergatik abandonatu dugu pentsaera hori?

Ez dago dudarik, plazaren espazio sinbolikoa dantzaren bitartez gizonen lekua izan dela. Baina gizontasunarekin ere lotua. Plazan dantza egitea maskulinitatearen ezaugarria zen. Maskulinitatea adierazteko beste modu bat.

Hori ere konkistatu genuen, plaza eta beste gizarte batzuen ereduak erakarrita, gizonek abandonatu zuten. Konkistatutakoan, degradatu konkista, gizartearen begietan, zoritxarrez.

Genero, maskulinitate, gizontasun, emetasun, feminitate eta abarrak alde batera lagata, dantza disfrutea da, gozamena. Gure gorputzaren kontzientzia hartzeko modua, jendarte honetan hain abandonatua daukaguna. Buru-gorputza konexioa lortzeko modua, indarrez kargatzen gaituena. Sentsualitatea deskubriarazten diguna, musikaren konpasean. Gizonek zein emakumeek behar-beharrezko duguna.

Deskubrimentu politta, gizon honena. Berakin gitxi gora behera Bielsana gertatzen jatan: haren paper garrantzitsuari buruzko komentarixuak aldia guztietan entzun, baiña zein dan eta zer egin daben jakin ez. Etara kontuak: Koldo Mitxelenari buruz manejatzen neban erreferentzia bakarra Iban Zalduak “Si Sabino viviría” liburuan egindako erretratua zan (androide laguntzailliak KM-n irudixa hartzen dau protagonistian desio sexual neurribakuak baretu nahi dittuan bakotxian).

Kanpotik begira atzeraka-eragitten zestan arren, nahikua izan zan pajinei gainbegiradia botatzia intereseko gauzak topatzeko. Liburua nere moduko pertsonendako da: testo laburren bildumia (hitzaurriak, artikuluak, iruzkiñak...), Mitxelenan nundik-norakuetan asko sakondu barik, pista asko emoten dittuana.

Euskal literatura zaharrari buruzko informaziño nahikotxo daka, ez gaixa sakonian ezagutzeko baiña bai ostera ezagutzen ez nittuan izen asko (Etxeberri de Ziburu, Mendiburu, Kardaberaz...) testuinguru baten kokatzeko, baitta lehendik pizkat ezagutzen nittuanak (Larramendi, Oihenart...) hobeto ezagutzeko be.

Bestalde, Euskaltzaindia barruan egindako biharrari buruzko briztadak dagoz, batez be euskera batu ereduan gaiñeko gorabeherak. Briztadak diñot; liburu honetan agertzen dana ez dalako prozeso luze eta konplikauan kronologia edo apologia bat, ez bada eze, prozeso horretako une jakin batzutako “argazkixak”. Mitxelenak bata edo bestiari erantzuteko idatzittakuak, azalpen konkreto batzu emoten gai bati buruz baiña beste hainbat gaixei buruzko erreferentzia hutsekin... eruditua izan ezian ez dago erreferentzia guztiak harrapatzerik, jakiña. Eta horregaittik diñot, nahiz eta testua irakortzian dan-dana ez ulertu, momentu horretako eztabaiden usaiña eta trazia ondo hartzen da. Testuak be ondo aukeratutakuak izango dira kontizu (Anjel Lertxundik, oker ez banago) efektu hori apropos billatzeko edo, nere moduan ezer ez dakixan bati gizon hau zetan ibilli zan gaiñetik azaltzeko. Pajina-barreneko ohar askokin, neri gustatzen jatan lez.

Liburua gazteleraz da; euskerazko testu orijinalen gaztelerazko itzulpena. Hori bentajia izan da neretako; ondiokan askoz be arinttasun haundixagua dakat nik gazteleraz irakortzen, euskeraz baiño. Hizkuntza asuntuak, gramatikia eta halako rolluak gaiñera... etxataz berez gustatzen, eta nahiz eta liburu honetan ez dago hortatik asko, euskeraz izan ezkeriok igual hor ataskauko nintzan.

Harrittuta geratu naiz Mitxelenan ironixarako joeriakin. ¿Errenterixako galleguen retrankia pegauko ete jakon...? Oso gustora irakorri dittudaz testo zirikatzaille asko (kritika gaiztua, umore fiña...) eta euskal kulturzalien artian zeguazen pikien barri jakitzia be gauza gustagarrixa izan da. Eta osagarrixa, “Euskaltzaindiari epaiketa” liburuko idazlien kontrako aldetiko iritzixak erakusten dittuan neurrixan.

Pleased to meet you, KM jauna!

Bitartean, frantziar hiritarrek lehengo lepotik jarraitzen dute gasolina kontsumitzen, bertako gasolinarik ezean Asiatik inportatzen dute eta, ondorioz, gero eta gehiago dira Asian eraikitzen ari diren findegiak… inondik ere Europar Batasunaren ingurumen-eskabideak ezertarako gogoan hartuko ez dituzten findegiak, hain zuen.

Paradoxa zera da, Europar Batasunak ezarritako ingurumen-arau zorrotzek eragindako kostuei aurre egin ezinik, Frantziako findegiak itxi egiten dira. Eta Frantziako gasolina-eskabideari erantzuteko, Europar Batasunaren baldintzak betetzen ez dituzten findegi berriak abian jartzen dira Asian.

Ondorioz, Frantzian findegiak ixten dira, lanpostuak murriztu eta aberastasuna gutxitu, C02 isuriak urritu beharraren aitzakiaz. Aldi berean, Asian batere kontrolik gabeko findegiak irekitzen dira, hango lanpostuak eta aberastasuna gehitu eta mundu mailako C02 isuriak ugaldu, Europar Batasunaren ingurumen-kontzientzia handiari esker.

Paradoxa (hipokresia?) honek irtenbiderik ba al du?

1. Lehen eta behingoz Europar Batasunak aitortu beharko luke berak ezarritako ingurumen-eskakizunek, oso zorrotzak eta txalogarriak izan arren, mundu mailako C02 isuriak haziarazten dihardutela… europar ekonomia ahultzeaz gainera.

2. Segurutik Europar Batasunak ezin izango du Asiako findegien C02 isuriak kontrolatu. Baina kontrolatzerik izango al luke europar baldintzak betetzen ez dituzten findegien gasolinaren salmenta Europan? Teoriaz bai, baina ez du egiten, Europa oso irekia eta demokratikoa delako...eta ingurumen-zaintzaile amorratua, jakina!

Langileen protestak, TOTAL findegiaren (750 langile inguru) ixtea dela eta, Dunkerken